
ArcGIS ile Sondaj Verisi Toplama ve Takibi | Dijital Çözümler
Günümüzde elde edilen her veri, değerli bir çalışmanın temelini oluşturur. Bu nedenle verilerin nasıl toplandığı, işlendiği ve takip edildiği büyük önem taşır. Toplanan bilgiler yalnızca sayısal ya da sözel verilerden ibaret değildir; fotoğraflar gibi görsel içerikler de sürece dahil edilebilir. Özellikle sahada toplanan verilerin tek bir sistem üzerinden anlık, günlük ya da periyodik olarak izlenebilmesi ve farklı amaçlar için yeniden kullanılabilmesi, iş akışlarını çok daha verimli ve izlenebilir hale getirir.
Bu noktada, saha ekiplerinin dijital çözümlerle desteklenmesi süreçleri kolaylaştırır, hataları azaltır ve kurumsal verimliliği artırır. ArcGIS’in mobil CBS çözümleri, verilerin toplanmasından takibine kadar geniş bir yelpazede değer yaratır. Bu blog yazımızda, sondaj çalışmalarında log kayıtlarının toplanması ve bu verilerin CBS tabanlı sistemlerle izlenmesine dair bir örnek uygulamayı ele alıyoruz. İnceleyeceğimiz bu çalışma, mobil, masaüstü ve web ortamlarının entegre biçimde nasıl senkronize çalıştığını da ortaya koymaktadır. Anlatılan bu yapı, yalnızca sondaj uygulamalarıyla sınırlı değildir; farklı sektörlerdeki veri toplama süreçlerinizi hızla dijitalleştirmek için de uyarlanabilir.

ArcGIS ile sahadan sondaj verisi toplama süreci
ArcGIS Survey123 ile Akıllı Formlarla Saha Verisi Toplama
Sahadan sondaj verilerinin giriş işlemi, form tabanlı veri toplama imkanı sunan ArcGIS Survey123 uygulamasıyla gerçekleştirilir.
Senaryoya göre, saha personeli tablet veya cep telefonları üzerinden Survey123’e giriş yapar ve her bir sondaj noktasına ait bilgileri toplamaya başlar. Kullanılan formlar, her sondaj noktası için birden fazla “from-to” (başlangıç-bitiş) kaydının girilebileceği şekilde ilişkili tablolar ile yapılandırılmıştır. Bu sayede her katmana ait derinlik bilgisi detaylı şekilde kaydedilir.
Ayrıca, uygulamada arka planda tanımlanan hesaplamalar sayesinde örneğin “from” ve “to” değerleri girildiğinde, bu değerler arasındaki fark otomatik hesaplanarak katman kalınlığı bilgisi gösterilir.
Konum verisi, cihazın GPS özelliği ile otomatik alınabileceği gibi manuel olarak da girilebilir. Doğruluk düzeyi önemliyse, cihazın GPS, hücresel, Wi-Fi veya Bluetooth verileri göz önünde bulundurulmalı; gerekirse yüksek doğruluklu harici GPS cihazları tercih edilmelidir. Bu konuda detaylı bilgi için “yüksek doğruluklu veri toplama” dökümantasyonuna başvurabilirsiniz.
Formlara sabit bilgiler (örneğin sondaj numarası) otomatik olarak eklenebilir. Böylece saha personeli aynı bilgiyi tekrar tekrar girmek zorunda kalmaz. Kullanıcı arayüzü ihtiyaçlara göre özelleştirilebilir: yeni alanlar, hesaplamalar veya formüller eklenebilir. Örneğin bir sayı alanına girilen değer, belirli bir oranla çarpılarak başka bir alana yazdırılabilir. Ayrıca kullanıcılar, formlar aracılığıyla fotoğraf da ekleyebilir. Tüm veriler, çevrimiçi bağlantı varsa anlık olarak, bağlantı yoksa çevrimdışı modda toplanır ve sonradan sisteme aktarılır.
Bu tür özelleştirmeler için masaüstü uygulama olan ArcGIS Survey123 Connect kullanılabilir. Burada yer alan repeat (tekrarlı kayıt) özelliği sayesinde aynı veri türü ilişkili şekilde tekrar tekrar toplanabilir. Bu yazıda kullanılan formda da bu özellik yer almaktadır. Detaylar için örnek anlatımı buradan inceleyebilirsiniz.
ArcGIS ile Saha Verilerinin Konuma ve Zamana Göre Takibi
Farklı sahalarda yürütülen sondaj çalışmaları zamanla karmaşık hale gelebilir ve takibi zorlaşabilir. Özellikle yoğun saha dönemlerinde, verilerin ne zaman, nerede ve kim tarafından girildiğini bilmek büyük kolaylık sağlar.
ArcGIS çözümleri ile bu süreci yönetmek çok daha kolay hale gelir. Saha personelinin yaptığı her veri girişi; tarih, konum ve detaylı içeriklerle (örneğin katman kalınlığı, eklenen fotoğraflar) birlikte sisteme kaydedilir.
Bu veriler, proje yöneticileri için özel olarak hazırlanan ArcGIS Dashboards ya da web uygulamaları üzerinden görüntülenebilir. Filtreleme seçenekleri sayesinde bilgiler tarih aralığına, kullanıcıya ya da coğrafi konuma göre anında analiz edilebilir.
İster ofis ortamında ister sahada olun, tüm saha faaliyetlerini gerçek zamanlı olarak görselleştirebilir ve operasyonel kararları daha hızlı verebilirsiniz.
ArcGIS Pro ile 2B ve 3B Sondaj Verilerini Görselleştirme ve Analiz Etme
Sahadan toplanan veriler, ArcGIS Pro ortamında 2B ve 3B olarak analiz edilebilir. Özellikle sondaj hatları, “from-to” (başlangıç-bitiş) bilgilerine göre çizgisel yapılar hâline getirilebilir. Litolojik detaylar, semboloji ayarları sayesinde farklı renk veya desenlerle vurgulanarak harita üzerinde daha okunabilir hale getirilebilir.

Verileri analiz etmeden önce, onları doğru şekilde düzenlemek ve anlamlandırmak gerekir. Bu kapsamda veri mühendisliği süreci (Data Engineering) devreye girer. ArcGIS Pro’da yer alan Data Engineering araçları sayesinde verileri:
- keşfedebilir,
- görselleştirebilir,
- temizleyebilir,
- farklı analizler için hazırlayabilirsiniz.
Bu süreç, tüm mekânsal analizlerin ilk adımını oluşturur. Detaylı bilgi edinmek isterseniz, Data Engineering in ArcGIS Pro sayfasına göz atabilirsiniz.

ArcGIS ile Verileri Anlamlandırma ve Karar Süreçlerini Destekleme
Saha verisini yalnızca dijital ortama taşımak değil, aynı zamanda anlamlı ve analiz edilebilir hale getirmek günümüz iş süreçleri için kritik önem taşır. ArcGIS teknolojileri sayesinde verileri hızlı, hatasız ve organize bir biçimde toplayabilir; farklı ortamlarda detaylı analizler yapabilir ve tüm süreci gerçek zamanlı olarak izleyebilirsiniz.
ArcGIS Survey123 ile form bazlı, mobil uyumlu veri toplama işlemlerini hızlandırabilir; ArcGIS Pro ile 2B ve 3B analizler gerçekleştirebilir; ArcGIS Dashboards ile operasyonel verileri anlık olarak görselleştirebilirsiniz.
Bu çözümler sayesinde veriler yalnızca kayıt altına alınmaz; aynı zamanda merkezi bir yapı içinde yönetilir, ekipler arası iş birliği güçlenir ve yöneticilere etkili karar destek araçları sunulur.
Sondaj verilerinin dijital ortamda toplanması, analiz edilmesi ve yönetilmesi hakkında daha fazla bilgi almak isterseniz, bu konuyu detaylı şekilde ele aldığımız webinara göz atabilirsiniz: