ArcGIS Pro 2.5 için BIM ve CBS Entegrasyonu Yenilikleri

Bina Sahne Katmanı (BSL), Revit dosyalarınızla yapabileceğinizi harika şeylerden biridir. Bina Sahne Katmanı ile;

  • Yüksek performanslı 3B bina görünümü elde edilebilir.
  • Web ve ArcGIS Pro ile kullanılabilir.

 

Bina Sahne Katmanı Örnek Görünümü

 

Aşağıda iş akışı için genel adımlar gösterilmektedir. Örnek iş akışında bir revit dosyasından bir BSL üretilmektedir.

 

İş Akış Diyagramı

Üzerinde odaklanılması gereken önemli noktalar;

  • Revit Dosyalarının Birleştirilmesi,
    • Öncesinde birden çok parçanın tek bir sahnede birleştirilmesi mümkün olacaktır.
  • Ek Katmanlar ile Geliştirilmesi ve Genişletilmesi,
    • Ek olarak CBS veri kümelerinden veya diğer kaynaklardan besleme yapılabilecektir.
  • Düzenlemelerin Yapılabilmesidir.
    • Obje veya öznitelik eklenemez ve silinemezdi. Ancak artık salt okunur olmayıp güncellemelerimize açık olacaktır.

 

ArcGIS 2.5 ile Gelen Yenilikler

 

BIM File to Geodatabase – Make Building Layer

 

BIM File to Geodatabase

Yeni gelen BIM File to Geodatabase ile odaklanılması gereken konulardan ilki çözülmüştür. Böylece birden çok revit dosyası birleştirilerek ortak bir veri tabanına aktarılabilir.

 

Birden Çok Revit Dosyasından Ortak Veri Tabanı Üretimi Şeması

 

Yukarıda oluşturulan iş akışı sonunda bir feature dataset elde edilir ve böylece;

  • Öznitelik eklenebilir ve silinebilir.
  • Gerekli gördüğümüz güncellemeleri gerçekleştirilebilir.
  • Diğer revit dosyalarından ek içerikler ile birleştirilebilir.
  • ArcGIS Data Interoperability ile diğer formatlardan veriler ve ek içerikler eklenebilir.
  • Veri kümesi içerisinde ne olup olmaması konusunda tam bir yetkiye sahip olunacaktır.

Data Interoperability ile Oluşturulmuş Örnek İş Akışı

 

Make Building Layer

BIM verisinden birleşik bir yapı katmanı oluşturur.

Make Building Layer Aracı İş Akışı

 

  • BIM to Geodatabase aracının çıktısı bu araç için girdi olarak kullanılabilir.
  • Make Building Layer aracının çıktısı Create Building Layer Scene Layer Package aracı için girdi olarak kullanılabilir. Böylece yapınızı sahne katmanı olarak yayınlanmasını sağlar.
  • Oluşturulan katman ayrıca kaydedilmesi gerekmektedir yoksa kaybolacaktır.
I3S Nedir,Web CBS Teknolojisine Ne Kolaylıklar Sağlar

I3S Nedir,Web CBS Teknolojisine Ne Kolaylıklar Sağlar

I3S Nedir ?

I3S, 3 boyutlu coğrafi içerikleri paylaşmak için kullanılan bir OGC* standardıdır. Esri, ArcGIS platformunda 3B yetenekleri ileri seviyede desteklemekle birlikte, Indexed 3D Scene (I3S) adı verilen 3 boytlu içeriklerin paylaşılması için bu açık standardı desteklemektedir. I3S hizmeti, Sahne Katmanı Paketi’ni (.SLPK) biçimlendirerek çok büyük 3B veri kümelerinin depolanması ve görselleştirilmesi için tasarlanmıştır. I3S bir web servisi olarak çalışıyor ve .SLPK formatı bu web yayınının kaynak formatıdır. Katman türleri arasında 3 boyutlu herhangi bir nesne, mesh dosyası( Örnek:Pointcloud’lardan elde edilen 3B modeller) Nokta Bulutu ve 3B nokta katmanları bulunmaktadır.

OGC, Web Feature Service (WFS) ve Web Map Service (WMS) gibi yaygın olarak kullanılan formatlar tarafından desteklenen  uluslararası kabul görmüş bir standartlar bütünüdür.

3B Nesne (3D Object Scene Layer Package)

İstanbul örneğindeki gibi 3b nesne katmanları, farklı özniteliklere sahip ayrı 3B geometrileri içermektedir. Yukarıdaki sahnede 245.000 adet 3 boyutlu nesne web ortamında görüntülenebilmektedir.

Ankara örneğinde ise 340.000 bina tek bir web sahnesinde bulunmaktadır.

Nokta Bulutu(Point Cloud)

Nokta bulutları LiDAR teknolojisi tarafından oluşturulur veya Drone2Map gibi yazılımlar kullanılarak hava fotoğraflarından oluşturulur. Nokta bulutu verilerinizi OGC standartlarında web ortamında paylaşabilir. Esri’nin sağlamış olduğu hızlı görselleştirme yeteneklerini sahnede bulunan nokta bulutu verisinde uygulayabiliriz.

 Birleşik Ağ / 3B Sürekli Yüzey (Integrated Mesh)

Birleşik ağlar sürekli yüzeylerdir. Hava fotoğraflarından oluşan yek pare bir modeldir. Drone2Map yazılımı ile oluşturduğumuz mesh verisini web üzerinden yayınlayabilmekteyiz.

3B Nokta (3D Point)

3B Nokta katmanları, ArcGIS Pro’da tanımladığımız nokta geometrisinden oluşur. Örnekte olduğu gibi, nokta katmanlarımız veri odaklı semboloji veya gerçekçi 3B modeller kullanılarak tasarlanabilir.

BIM (Yapı Bilgi Sistemleri)

BIM, gerçek dünyadaki bir yapı için hazırlanan bilgisayar destekli 3 boyutlu dijital tasarımlardır.

ArcGIS Pro’daki veri modeli, Revit gibi CAD yazılımlarından çok farklıdır. ArcGIS Pro’daki Revit dosyalarının çalışma alanları, veri setleri ve özellik sınıfları halinde düzenlenmesi gerekmektedir; böylece revit dosyalarında bulunan veriler bir coğrafi veri tabanı veya şekil dosyası gibi başka bir veri kaynağına dönüşürler.Revit verileri, birçok coğrafi işlem aracını kullanarak diğer biçimlere dönüştürülebilir ve hatta bir coğrafi veritabanından I3S katmanına yayınlanabilmektedir.

Kullanıcı deneyimi, ölçeklenebilir ve web ortamında rahatlıkla görüntülenebilir olması I3S katmanının yapı taşlarıdır. Temelde kullanıcının bakış açısından yani kamera konumundan görüntülenen verileri yükleyen akıllı bir uygulama anlamına gelir. Örneğin bir I3S içeriğindeki şehri inceliyorsunuz, sadece o anda baktığınız yerler sahneye yüklenecektir. Bu seçenek devasa şehirlerin web ortamında görüntülenebilmesini sağlıyor Aynı zamanda, her nesne için birden fazla ayrıntı seviyesinin desteklenmektedir. Böylece uzaktaki bir binanın derinlik detaylarını yükleyerek hiçbir bant genişliği boşa harcanmaz Bu verimli yaklaşım, milyonlarca hatta milyarlarca nesne içeren veri kümelerinin yönetimini sağlıyor.Asıl güzel olan şu ki, sahne arkasında olan her şeyi anlamanıza ve yönetmenize gerek yok. ArcGIS Pro veya Drone2Map gibi uyumlu bir yazılım kullanarak I3S içeriği oluşturmaya başlayabilirsiniz.

Esri Türkiye 2019

FMV Nedir ve Neler Yapabilirsiniz

ArcGIS Pro’nun Image Analyst ek bileşenindeki Full Motion Video (FMV), coğrafi veriler üzerinden video verileriyle birlikte analizler yapmanızı ve FMV uyumlu videolar oluşturmanızı sağlar. FMV uyumlu demek, video ve mekânsal verinin birlikte kullanılabilir olması demektir.

Buna basit bir ifadeyle haritalarla videoların senkronize çalışması diyebiliriz. Örneğin havadan çekilmiş bir videoyu oynattığınızda haritanızda videoyu çeken hava aracıyla ilişkili nokta da hareket edebilir.

Sadece bununla kalmaz, eğer videonuzdaki hastalanmış bitkileri sayısallaştırmak isterseniz, haritada basitçe çizmeniz yeterlidir. Ardından haritanızdaki her bir sayısallaştırdığınız detay videonuzda da görünecektir, hatta tam tersini de yapabilirsiniz. Videoda işaretlediğiniz bir detay haritanızda bir nokta detay katmanına eklenecektir. Hatta; İHA’nız ya da herhangi bir hava aracınızın nereden uçtuğunun görmek istediğinizde, haritada sadece bir noktanın hareket etmesiyle gösterilmekle yetinmeyip, isterseniz arkasında uçuş rotasının bıraktığı bir çizgi de oluşturabilirsiniz.

FMV, meta veriyi kullanarak video görüntüsünden haritadaki koordinatlar arasında kesintisiz bir rota oluşturur. Bu dönüşüm CBS’deki ilişkili tüm coğrafi verilerinizin ve bilgilerin yorumlanmasına temel sağlar. FMV verileri toplandığı anda gerçek zamanlı ya da adli olarak analiz edilebilir. Durum farkındalığı (Situation Awareness) için çok uygundur. Örneğin, bir doğal felaketten sonra hasar değerlendirmesi yaparken, İHA’dan toplanmış en güncel video verilerini analiz etmek için elinizdeki CBS katmanlarıyla birlikte FMV’yi kullanabilirsiniz. Video’nun ayak izi haritada görüntülenebildiği için, videoda o anda hangi binaların ve altyapının göründüğünü tam olarak bilebilirsiniz, bu sayede durumlarını değerlendirebilir, video ve haritadaki detayları işaretleyebilir, konumlarını gösterebilir ve bunlara notlar düşerek açıklamalarda bulunabilirsiniz.

Durağan kameralardan gelen görüntüleri de FMV olarak kullanabilirsiniz, her türlü hava aracıyla çekilmiş video da FMV de kullanılabilir ama burada önemli olan video kaydedilirken konum bilgisini meta veri olarak kaydetmektir. Doğru meta veriye sahipseniz FMV’yi anında kullanabilirsiniz. Bu meta veri sayesinde kamera videoyu çektiği anda neredeydi veya nereye bakıyordu gösterebilirsiniz. Kameranın hareket ettiği rotadan ayak izi oluşturarak harita üzerinde görüntüleyebilir ve bu sayede, video’nun gücüyle haritalar daha güçlü bir bilgi kaynağı haline gelir.

ArcGIS’in FMV yeteneği, hareketli bir videoyu ArcGIS Pro’ya sorunsuz bir şekilde entegre eder ve Esri platformunun bir parçası olarak video oynatıcı, video düzenleyici ve coğrafi işlem araçlarıyla birlikte gelir.

Dahası için;

https://pro.arcgis.com/en/pro-app/help/analysis/image-analyst/introduction-to-full-motion-video-in-arcgis-pro.htm

Esri Türkiye, 2019

ArcGIS Pro 2.4 Scene Layer’daki Yenilikler

ArcGIS Scene Wiewer, ArcGIS Pro 2.4 versiyonu ile birlikte I3S 1.7 sürümüne yükseltildi. Scene Wiewer’da Performans ve ölçeklenebilirliğe iyileştirmeler ve çizim işlerinde yapılan testlerde 2 ile 4 kat performans artışı olduğu gözlemlendi. Nokta ve Bina katmanlarında I3S 1.7 sürümü desteği ArcGIS Pro 2.5 versiyonu ile gelecek.

3. parti veri sağlayıcıları ve ArcGIS  kullanıcıları için SLPK’yı doğrulayan yeni bir araç bulunmakta ve araç SLPK’nın I3S’e uyup uymadığı hakkında ayrıntılı bilgi vermektedir. Daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

Geliştirilmiş Sahne Katmanı

ArcGIS Pro’da her ayrıntı seviyesinde (LOD) meydana gelen azalma miktarını düzenlemek için nokta katmanları sahnesi geliştirilmiştir. Daha önceden performansı arttırmak için nokta katmanları daha keskin olarak azaltılırdı bu sürümle birlikte gelen geliştirmelerle artık LOD’larda daha fazla detay gösterilecek.

ArcGIS Pro 2.3 ile oluşturulan nokta sahne katmanı

ArcGIS Pro 2.4 ile oluşturulan nokta sahne katmanı

Varsayılan Dikey Koordinat Sistemi

Bir sahne katmanı paketi oluştururken, yeni varsayılan dikey koordinat sistemi EGM96’dır. Bu, yerçekimine dayalı bir dikey koordinat sistemidir. WGS84 / EGM96, ArcGIS Pro ve Scene Viewer’da desteklenmektedir. Dikey koordinat sistemleri, yükseklik veya derinlik değerlerini tanımlamak ve uygun Z birim dönüşümleri sağlamak için kullanılır.

ArcGIS Pro SDK

ArcGIS Pro SDK’daki sahne katmaları 2.4 için geliştirilmiştir. yeni olarak bina sahnesi filtreleri, filtre bloklarına erişim ile birlikte sorgulama ve semboloji düzenleme erişimini sağlar. Detaylı bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

Yükseklik Yüzeyleri

Artık tek seferde birden fazla kaynaktan yükseklik yüzeyi oluşturabilirsiniz. İçerik bölmesindeki yükseklik yüzeylerine sağ tıklayın ve Kaynaklardan Yüzeyler Oluştur’u seçin. Oradan Ctrl veya Shift tuşunu kullanarak bir veya daha fazla kaynak seçebilirsiniz.

Göz kubbesi aydınlatması(eye-dome Lighting)

Göz kubbesi aydınlatması, LAS veri kümeleri ve sahne katmanları görüntülenirken derinlik ve kontur algısını geliştiren bir gölgelendirme tekniğidir. Bu seçeneği görünüm sekmesinde bulabilirsiniz.

Göz kubbesi aydınlatması devre dışı bırakılmış

Göz kubbesi aydınlatması devrede

Mobil sahne paketlerinde artık bir sona erme ayarı bulunuyor. Bu, yayıncının mobil sahne paketinde son kullanma tarihi belirlemesini sağlar. Mobil sahne paketini bir ArcGIS Runtime uygulamasında açan kullanıcıların son kullanma tarihinden sonra paketi açmasına izin verilebilir ya da paketi açmaları önlenebilir. Daha fazla bilgiye buradan ulaşabilirsiniz.

Arcpy Geliştirmeleri Kullanıcıların genel veya yerel bir sahnedeki sahne katmanlarına erişmelerini sağlamak için arcpy katman sınıfına yeni bir isSceneLayer özelliği eklendi. Kod örnekleri ve ek bilgilere buradan ulaşabilirsiniz.

Daha fazlası için:

https://pro.arcgis.com/en/pro-app/arcpy/mapping/layer-class.htm

https://pro.arcgis.com/en/pro-app/help/mapping/layer-properties/3d-effects.htm#ESRI_SECTION1_03F1854009444F9AA28F4A7743894642

https://github.com/Esri/i3s-spec

https://github.com/esri/arcgis-pro-sdk/wiki/ProConcepts-Scene-Layers

 

Esri Türkiye, 2019

ArcGIS Pro 2.4 Heksagon Sembolojisi

Merhabalar, ArcGIS Pro 2.4’de veri analizini basitleştirmek, özetlemek ve hızlandırmak için yeni bir özelliği inceleyeceğiz. Nokta verilerinizin görsel olarak yeni bir gösterimini inceleyeceğiz. Örneğin elinizde Türkiye’de son 100 yıl içerisinde meydana gelmiş depremlerle ilgili nokta veriniz olduğunu düşünün. Harita üzerinde bazı bölgeler noktaların yoğunlaştığı hatta daha detaylı incelediğinizde bazı noktaların aynı konumda olduğunu göreceksiniz. Böyle durumlarda hızlı ve doğru bir analiz yapmak oldukça zorlaşacaktır şimdi bu örneğimizi biraz genişletelim ve Dünya üzerinde 1900 yılından günümüze kadar gerçekleşmiş depremleri inceleyelim. Aşağıdaki harita Güneydoğu Asya’ya yakınlaştırılmıştır. Peki bu verileri nasıl daha iyi açıklayabiliriz? Bir ısı haritası oluşturabiliriz fakat ısı haritası Tayland’ın depremlerden daha çok etkilendiğini gösterecektir. Tayland çevresinde çok fazla deprem meydana geldiği için Tayland da ısı haritasında sıcak bölge olarak gösterecektir ki bu doğru olmaz. Bazı durumlarda noktaların değerlerini bulunduğu yerde korumanız gerekir.

 

İşte tamda böyle durumlarda elinizde bulunan verileri gruplamanız ve sembolojik olarak bunu göstermeniz gerekir. ArcGIS Pro üzerinde elinizde bulunan nokta verileri bal peteği şeklinde poligonlara dönüştürüp üst üste kaç adet nokta gelmiş yada o bölgede kaç adet nokta var bunun bilgisini anlık olarak görebilirsiniz. Elinizde bulunan verinin kurumsal veritabanında olması gerekmektedir aksi halde ArcGIS Pro içerisinde Enable Feature Binning’i aktif edemezsiniz. Gruplama süreçleri GIS için yeni bir özellik değildir fakat ArcGIS Pro 2.4 sürümüyle birlikte oldukça geliştirilmiştir. Dinamik olarak elinizdeki verilerin değişimini görmek için yeni bir araç çalıştırmanıza gerek bulunmamaktadır. Ölçeğiniz değiştikçe çizilen peteklerin boyunları ve içerisindeki değerler dinamik olarak değişecektir.

Ayrıca bu tip çalışmalarınızda kullanacağınız projeksiyon sistemi eşit alan (equal area) projeksiyon sistemleri olarak tavsiye edilmektedir. Tekrar örneğimize dönecek olursak ısı haritasında Tayland sıcak bölgede bulunmaktaydı fakat şimdi yukarıdaki haritaya baktığımızda Filipin Denizi üzerinde Timor yakınında ve Sumatra’nın kuzeybatı kıyısında daha fazla deprem meydana geldiği görülmektedir. Bu ve benzeri çalışmalarınızda dinamik ve hızlı bir şekilde elinizde bulunan karmaşık verileri rahatça açıklayabilirsiniz.

Daha fazlası için;

 

Esri Türkiye, 2019