ArcGIS Online’da Açılır Pencere Yapılandırmaları

Akıllı haritalama verileri görsel olarak karşılaştırmayı kolaylaştırır ve çok sayıda öznitelik bilgisini etkili bir şekilde okuyucuya aktarmaya yardımcı olur. Hedef kitlenize uygun iyi yapılandırılmış bir harita oluşturma yollarından biri açılır pencere yapılandırmalarıdır. Açılır pencereler, varsayılan olarak web haritalarına eklediğiniz katmanlarda bulunan detaylara ait öznitelik bilgilerinin bir özetini görüntülemenizi sağlar. Ancak basit bir yapılandırma ile açılır pencerelerinize görüntüler, URL bağlantıları gibi içerikler ekleyebilir ve hatta belirtilen adrese e-posta gönderilmesini sağlayabilirsiniz. Böylece normalde incelemesi, okuması sıkıcı olabilecek öznitelik tablosunu çok daha anlamlı sezgisel ve ilgi çekici bir bilgilendirme ekranına dönüştürebilirsiniz.

Bu yazımızda sizlere ArcGIS Online’da Map Viewer uygulaması üzerinden çeşitli açılır pencere yapılandırmalarını nasıl gerçekleştirebileceğinizi örnekler üzerinden aktardık.

Henüz ArcGIS teknolojileriyle tanışmadınız mı? Öyleyse, Learn ArcGIS web sitesini ziyaret ederek bir deneme hesabı oluşturabilir ve ArcGIS Online’da çalışmaya başlayabilirsiniz!

Görsel Çekiciliğin Farkı

Bir web haritasını incelerken katmanlardaki yapılandırılmış ve yapılandırılmamış açılır pencereler arasındaki farkı çok net bir şekilde görebilirsiniz. Bir katmanın varsayılan açılır pencere görünümü, her kayıt için varsayılan alan adlarının diğer bir deyişle öznitelik sütunlarının listesi şeklindedir. Açılır pencereleri yapılandırırken, görüntülenmesini istediğiniz alanları seçebilir, alan başlıkları ve katman isimlerini daha okunabilir hale getirmek için takma isimler ekleyebilir, sayı ve tarih türündeki değerleri uygun şekilde biçimlendirebilir, grafik ve logo gibi medya öğeleri ekleyebilirsiniz. Böylece haritanızı hedef kitlenize uygun ve vermek istediğiniz mesajı yansıtacak şekilde sunabilirsiniz.

Örneğin, aşağıdaki görsellerde aynı katmana ait yapılandırılmamış ve yapılandırılmış açılır pencereler gösterilmektedir. Bir bakışta, verilmek istenen bilgileri okumak hangisinde daha kolay? Hangisi örnek haritayla çalışmayı daha çekici hale getirmektedir?

Şimdi gelin örnekteki gibi bir açılır pencere yapılandırmasını nasıl gerçekleştirebilirsiniz, hep birlikte deneyelim!

Öznitelik Alanlarını Yapılandırma

Açılır pencere görünümünü geliştirmenin ilk adımı öznitelik alanlarını yapılandırmaktır.

  1. Adım – Soldaki Layers (Katmanlar) bölmesinde, öznitelik alanlarını yapılandırmak istediğiniz katmanı seçiniz.
  2. Adım –  Ardından Display Name (Görüntülenen Ad) ve sayısal değerler içeren bir öznitelik sütunu ise, virgül ve ondalık basamak gösterimini yapılandırınız.

a. Sağdaki (Settings) araç çubuğunda Configure Fields (Alanları Yapılandır) butonuna tıklayınız. 

b. Yapılandırmak istediğiniz öznitelik alanı ismine tıklayınız.

c. Display Name alanını dilediğiniz gibi isimlendiriniz. Görüntülenecek sayısal değerler var ise, virgülden sonra kaç basamağın                                görüntüleneceğini yapılandırabilir, büyük sayıları kolay okunabilir hale getirmek için virgül kullanabilirsiniz.

Açılır Pencere Başlığı

Açılır pencereyi görüntülediğinizde, pencerenin en üstünde bir açılır pencere başlığı görüntülenir. Bu alan varsayılan olarak boş olabildiği gibi, bir öznitelik alanındaki değeri, özelleştirilmiş metinleri veya metin ve öznitelik alanı kombinasyonunu da içerebilirmektedir.

  1. Adım – Settings (Ayarlar) araç çubuğundan Configure Pop-ups (Açılır Pencereleri Yapılandır) butonuna tıklayınız.
  2. Adım – Açılan Pop-ups (Açılır Pencereler) sekmesinde Enable pop-ups filtresinin açık olduğundan emin olunuz.
  3. Adım – Alanı genişletmek için Title (Başlık) üzerine tıklayınız.
  4. Adım – Başlığı dilediğiniz gibi yapılandırınız.

Bir öznitelik alanı eklemek için { } butonuna tıklayabilir ve açılır listeden görüntülenmesini istediğiniz öznitelik alanını seçebilirsiniz.                    Seçtiğiniz alan adı süslü parantezler içerisinde (örneğin; {NAME}) görünür ve açılır penceredeki başlıklarda her detay için ilgili                                kayıttaki değer çağırılarak görüntülenir. Dilerseniz başlığı aşağıdaki örnekte olduğu gibi farklı şekillerde de yapılandırabilirsiniz.

Açılır Pencere İçeriği

Açılır pencere içeriği, pencerenizde asıl iletmek istediğiniz bilgilerin görselleştirilmiş halini ifade etmektedir. Açılır pencerelerde öznitelik alanlarınızın bir özetini görselleştirebileceğiniz gibi, Add Content (İçerik Ekle) butonuna tıklayarak farklı türdeki açılır pencere ögelerini ekleyebilirsiniz.

Add Content butonuna tıkladığınızda açılır pencere ögelerinin bir listesi açılır:

Fields List (Alanlar Listesi)

Haritaya eklediğiniz her detay katmanının öznitelik tablosundaki bilgiler herhangi bir yapılandırma uygulanmadığı takdirde, bu alanda listelenmektedir. Dilerseniz, yukarıda bahsedildiği gibi Configure Fields butonuna tıklayarak görüntülenecek isimlerini değiştirebilirsiniz. Fields list alanını genişleterek hangi alanların görüntülenmesini istiyorsanız seçebilir, açılır pencere içeriğinizi özelleştirebilirsiniz.

Chart (Grafik)

Sayısal değerlerin bulunduğu öznitelik alanlarını kullanarak açılır pencerelerinize çeşitli grafikler ekleyebilirsiniz. Çizgi, çubuk veya pasta grafikleri bu alanı kullanarak oluşturabilirsiniz.

Image (Görüntü)

Bu alana bir görüntünün (PNG, JPEG veya GIF formatında) URL bağlantısını ekleyerek açılır pencerelerinizde görüntülenmesini sağlayabilirsiniz. Ekleyeceğiniz görüntüler bir kuruluş logosu olabilir, açıklayıcı metinleri içeren bir görsel olabilir veya metinlerle zenginleştirdiğiniz fotoğraflar olabilir.

İpucu: Eklediğiniz görüntünün açılır pencerenizde istediğiniz etkiyi vermesi için (yatay olarak tüm kapsamını görüntüleyebilmek için) 400 piksel veya daha büyük bir genişliğe sahip olmasına dikkat ediniz. Boyutu istediğiniz gibi küçülterek web görünümüne göre optimize edebilirsiniz.

Text (Metin)

Bu ögeyi kullanarak açılır pencerenize açıklayıcı metinler ekleyebilirsiniz. Böylece dilerseniz, yazı fontu ve renklerini değiştirebilir, metninizin öznitelik alanlarındaki bilgiler ve bağlantılarla bir kombinasyonunu oluşturarak açılır pencerelerinizde interaktif bir görünüm yapılandırabilirsiniz.

Arcade İfadeleri

Arcade, ArcGIS’te bir ifade dilidir. Açılır pencerelerde iki farklı amaç için kullanılabilmektedir. İlki, öznitelik alanlarını kullanarak metin ögesi oluşturmak gibi çeşitli ifadeler oluşturmaktır. Bu ifadeler, ilgili veri kümesi için değerlendirmeler ve özet bilgileri açılır pencerelerde sunmak için kullanışlıdır. Arcade aynı zamanda benzersiz içerikler eklemenizi sağlar. HTML veya Arcade dilini kullanarak özelleştirilmiş bir grafik veya metin gibi benzersiz içerikleri açılır pencerelerinize ekleyebilirsiniz.

Bonus: Açılır Pencereden E-posta ve Web Sitesi Yönlendirmeleri Yapılandırma

Eğer elinizdeki veri kümesinde e-posta ve web sitesi gibi yönlendirmeleri içeren öznitelik alanlarınız bulunuyorsa, bu alanları yapılandırarak kolayca harita okuyucularınızın haritanız veya oluşturacağınız web uygulamasındaki deneyimini geliştirebilirsiniz.

Açılır pencerelere e-posta ve web sitesi bağlantısını eklemenin çeşitli yolları bulunmaktadır. Aşağıdaki örnekte, e-posta adresini ve e-posta gönderimini tetikleyen söz dizimi Email ve Mailto öznitelik alanlarında bulunmaktadır ve bu öznitelik alanları yapılandırılmıştır.

  • 1. Yöntem: Metin Düzenleme Penceresine Bağlantı Ekleme

1. Adım – Öncelikle Configure Pop-ups bölmesinde Add Content butonuna tıklayarak görüntülenmesini istediğiniz metni oluşturunuz.

2. Adım – Ardından, bağlantıyı ekleyeceğiniz kelime veya kelime gruplarını seçiniz ve Link butonuna tıklayınız.

3. Adım – Açılan Link URL isimli küçük iletişim penceresinde süslü parantezleri kullanarak {Mailto} yazınız.

4. Adım – Onay işaretine tıklayarak ilgili bağlantının çağırılmasını sağlayınız, OK butonuna tıklayınız ve haritanızı kaydediniz.

4. Adım – Eğer örnekteki gibi e-posta yönlendirmesini içeren bir öznitelik alanınız bulunmuyorsa, açılan küçük iletişim penceresine;

mailto:<E-posta Adresi>?Subject=Merhaba  


yazarak dilediğiniz e-posta adresine “Merhaba” başlıklı bir yeni e-posta taslağının açılmasını sağlayabilirsiniz.

  • 2. Yöntem: Görüntü Öğesine Bağlantı Ekleme

1. Adım – Öncelikle Configure Pop-ups bölmesinde Add Content butonuna tıklayınız ve Configure Image penceresinde URL parametresine istediğiniz görüntünün bağlantısını veya bağlantısını içeren öznitelik alanını ekleyiniz.

2. Adım – Ardından Configure Image penceresinde Link (Bağlantı) parametresinde süslü parantez ({ }) butonuna tıklayınız ve e-posta yönlendirmesi için uygun öznitelik alanını ayarlayınız.

Dilerseniz önceki yöntemde olduğu gibi mailto:<E-posta Adresi>?Subject=Merhaba söz dizimini de kullanabilirsiniz.

3. Adım – Done (Bitti) butonuna tıklayınız ve haritanızı kaydediniz.

Açılır pencere, tıklandığında (veya bir mobil cihazda dokunulduğunda) bir e-posta gönderimini tetikleyen bir resim içermektedir.

Yapılandırılmış Açılır Pencereleri Kaydetme

Map Viewer’da bir katmana ait açılır pencereleri yapılandırdığınızda, değişiklikleriniz tıpkı semboloji yapılandırmalarında olduğu gibi haritayla birlikte kaydedilir. Eğer oluşturduğunuz web haritasından bir web uygulaması oluşturacaksanız bu yapılandırmaları ArcGIS Instant Apps, ArcGIS StoryMaps, ArcGIS Web AppBuilder ve ArcGIS Dashboards gibi uygulamalarda kullanabilirsiniz. Yapılandırdığınız açılır pencereler oluşturduğunuz uygulamada istediğiniz gibi görünecektir. Ancak eski bir uygulama kullanıyorsanız bu yapılandırmalar biraz değişebilir.

Sıra Sizde!

ArcGIS Online Map Viewer uygulamasını kullanarak açılır pencere yapılandırmayı çeşitli örnekler üzerinden incelediniz. Yazıdaki örneklerin bulunduğu web haritasını kullanarak örnekleri yakından inceleyebilir ve yapılandırılmamış katmanı kullanarak benzer örnekleri kendiniz oluşturabilirsiniz.

Açılır Pencere Yapılandırma Örnekleri Web Haritası

Eğer ArcGIS yazılımlarıyla ilgili bilgilerinizi geliştirmek ve CBS alanındaki yetkinliğinizi belgelemek isterseniz sizi sertifikalı eğitimlerimize de bekleriz!

Eğitimlerimizi web sayfamızdaki eğitim kataloğu ve eğitim takviminden inceleyebilir sizin için en uygun eğitimi seçebilirsiniz. Bu konu hakkında yardım ya da danışmanlık almak isterseniz bizlerle iletişime geçebilirsiniz.

Kaynaklar

İzmir Verileri | OpenStreetMap

ArcGIS Living Atlas of the World | Turkey Average Household Size

ArcGIS Living Atlas of the World | Turkey Purchasing Power per Capita

ArcGIS Blog  | Pop-ups: the essentials 

ArcGIS Blog | Send email from pop-ups 

Esri Türkiye, Haziran 2022

ArcGIS Pro’da Etiketleme: 4 Adımda Etiket Açıklamaları Oluşturma

ArcGIS Pro, kullanıcı dostu arayüzü ile çok kısa sürelerde görselliği yüksek haritalar oluşturmanızı sağlar. Harita okuyucularınıza iletmek istediğiniz mesajı ArcGIS Pro’nun etiket motorlarını kullanarak hızlıca yapılandırabilirsiniz. Bu yazıda ArcGIS Pro’da etiket açıklaması oluşturarak birden fazla özniteliğe göre nasıl kolayca etiketler oluşturabileceğinizi göstereceğim. Üstelik ArcGIS Pro’nun Label Expression (Etiket İfadesi) bölmesi sayesinde yalnızca dört adımda bu işlemi gerçekleştireceğiz.

Uygulama için öncelikle ArcGIS Pro’da bir proje oluşturdum ve ArcGIS Living Atlas of the World üzerinden herkese açık olarak paylaşılan Türkiye veri kümeleriyle bir harita hazırladım. Esri’nin iş ortakları, kullanıcı toplulukları gibi dünyanın dört bir yanından çeşitli yetkili kurumlar ve uzmanların katkılarıyla geliştirilen ArcGIS Living Atlas of the World önemli coğrafi bilgilerin koleksiyonudur. Çalışmanızı desteklemek için kullanabileceğiniz haritalar, veri katmanları, araçlar ve uygulamalar gibi servisleri içermektedir. Daha sonrasında bu platformda bulabileceğiniz veri kümelerini inceleyebilirsiniz.

Etiketleme, verilerinizle oluşturduğunuz katmanlar üzerinde gerçekleştirdiğiniz bir görüntüleme tekniğidir. Özellikle oluşturacağınız haritada çok sayıda veriyi görselleştirmeniz gerekiyorsa, bazı bilgileri metinler ekleyerek iletmek en iyi uygulama tekniklerinden birisidir. ArcGIS Pro’nun gelişmiş etiketleme yetenekleri sayesinde harita katmanlarınızı istediğiniz öznitelik sütunundaki bilgileri yansıtacak şekilde hızlıca yapılandırabilirsiniz. Etiketleme ile ilgili detaylı bilgi edinmek için bu bağlantıya tıklayabilirsiniz.

Peki eğer birden fazla öznitelik sütunundaki bilgilerle metin eklemek yani etiketler oluşturmak istersem nasıl yapılandırabilirim? ArcGIS Pro’da bu işlemi yapabilmek için nasıl bir yol izlemem gerekiyor? İşte şimdi sizlere bu sorulara yanıt niteliğinde örnek bir uygulama göstereceğim. 

 

1.Adım – Etiketleme İşlemi için Verileri İnceleme

Harita oluşturma için kullandığınız görselleştirme tekniklerinin ilk adımı her zaman elinizdeki verileri incelemektir. Öncelikle gerçekleştireceğiniz işlem için haritaya eklediğiniz verilerin mekansal ve mekansal olmayan bilgilerini incelersiniz. Yazının giriş bölümünde de değindiğimiz üzere, etiketleme ile katmanlara metin ekleme öznitelik tablosundaki bilgilere göre gerçekleştirilen bir işlemdir. Bu nedenle, etiket ekleyeceğim harita katmanının öznitelik tablosunu inceleyerek başlıyorum.

Ben örnekte Ankara’nın ilçeleri için bir etiketleme işlemi gerçekleştireceğim. Bu nedenle, Ankara İlçeleri isimli katman için öznitelik tablosunu inceleyerek etiketlemede kullanmak istediğim bilgilerin hangi öznitelik alanları altında yer aldığını tespit ediyorum. Veri kümesindeki ilçe isimleri ve nüfus bilgilerini kullanarak ilgili katmanda bir etiket sınıfı oluşturmak istiyorum.

NAME (AD) ve 2021 Total Population (2021 Toplam Nüfusu) alanlarını kullanarak bir etiketleme işlemi gerçekleştireceğimi belirledim. Artık ArcGIS Pro’nun Labeling (Etiketleme) sekmesinde çalışmaya başlayabilirim.

2.Adım – Etiketleri Aktive Etme

ArcGIS Pro ve ArcMap’te etiketleme işlemi dinamiktir. Bir katman için etiketlemeyi aktive ettiğinizde Standard Label Engine ile otomatik olarak yapılandırılmış bir etiket görünümüyle karşılaşırsınız. Varsayılan etiketleme motoru olan Standard Label Engine, katmanınızdaki her bir harita detayı için en uygun yerleşimi belirler ve bulunduğunuz ölçekte olabildiğince çok sayıda etiketi görüntülemenizi sağlar.

Biz bu uygulamada bir katmanda birden fazla öznitelik bilgisiyle etiketleme işlemine odaklanacağız. Ancak kendi veri kümelerinizle çalışırken etiket motorları ve yapılandırma ayarlarınızı değiştirmek isteyebilirsiniz. Bunun için inceleyebileceğiniz iki kaynak paylaşıyorum. Standard Label Engine ile etiketleme seçeneklerini bağlantıya tıklayarak inceleyebilirsiniz. Daha gelişmiş etiketler yapılandırmak isterseniz etiketleme motoru olan Maplex Label Engine seçeneğini kullanabilirsiniz.

Etiketlemeye dair bilgi edindikten sonra gelin uygulamamıza kaldığımız yerden devam edelim. Labeling (Etiketleme) sekmesi, etiket yapılandırma için hızlıca kullanabileceğiniz çeşitli şablonlar içermektedir ve içeriğe duyarlı bir sekmedir. Yani detay katmanını seçtiğimizde şerit menü üzerinde belirir. Ankara İlçeleri katmanı için Labeling sekmesini açarak etiketlemeyi aktive ediyorum.

Otomatik olarak yapılandırılan etiketleme ayarlarına biraz daha yakından bakalım. Etiketleme işlemi, NAME (AD) sütunundaki bilgiler kullanılarak oluşturulmuş ve metinler Tahoma fontu kullanılarak 10 punto büyüklüğünde yapılandırılmıştır. Ben varsayılan ayarları göstermek amacıyla etiketleri önceden aktive ettim eğer mevcut ölçekte çok sayıda harita detayınız bulunuyorsa, varsayılan etiketlemeyi aktive ettiğinizde görüntülenmesi biraz zaman alacaktır. Haritada yakınlaşabilir veya şimdilik etiketlemeyi kapatabilirsiniz.

ArcGIS Pro’da bir katmana metin ekleme aslında bu kadar basit! Ancak şimdi mevcut yapılandırmayı bir adım daha ileriye taşıyacağım ve etiket sınıfım için Label Expression (Etiket İfadesi) bölmesinde özelleştirilmiş bir etiket alanı ifadesi yapılandıracağım.

3.Adım – Label Expression (Etiket İfadesi) Bölmesinde Python ile Bir İfade Oluşturma

ArcGIS Pro’da Etiket Sınıfları oluşturarak birden fazla kategori için özgün etiketler yapılandırabilirsiniz. Ayrıca her etiket sınıfında çeşitli programlama dillerini kullanarak etiket ifadeleri oluşturabilir böylece çok daha ayrıntılı etiket görünümleri tanımlayabilirsiniz. Label Classes (Etiket Sınıfları) ve Label Expression (Etiket İfadesi) oluşturmak ve daha farklı etiketler yapılandırma konusunda ayrıntılı bilgi edinmek için sayfaları inceleyebilirsiniz.

Aşağıdaki örnekte daha önce etiketlerim için daha yakın bir harita görünümü ayarlamıştım, ona geçiş yapıyorum. Ardından Labeling sekmesine geri dönerek Label Expression (Etiket İfadesi) bölmesini açıyorum. Bu bölmede ifade oluşturmak için çeşitli programlama dillerinde parametreler bulunuyor. Ben Python dilini seçerek belirlediğim her iki öznitelik bilgisinin alt alta görüntüleneceği bir etiket ifadesi oluşturdum. Eğer Python programlama diline hakimseniz farklı şekillerde kendi etiket ifadelerinizi oluşturabilirsiniz veya aşağıya yapılandırdığım ifadeyi ekleyeceğim. Kopyalayıp kendi ekranınızda Expression (İfade) alanına yapıştırabilirsiniz.

[NAME] + '\n' +[TOTPOP_CY]

Kendi katmanlarınız üzerinde bu işlemi gerçekleştiriyorsanız sizdeki Fields (Alanlar) kutucuğu içerisindeki seçenekler farklı olacaktır. Buradaki ifadeler katmanımın öznitelik alanlarıdır, bu nedenle kodu kendiniz oluştururken listede kendi belirlediğiniz alan isimlerini seçerek değiştirmeniz gerekmektedir. Değişiklikler sonucu aşağıdaki gibi bir ifade oluşturmuş olmalısınız:

[SeçtiğinizAlan1] + ‘\n’ +[SeçtiğinizAlan2]

Artık bir katman üzerinde iki farklı alandaki bilgiler etiket olarak gösteriliyor. Son olarak hızlı ayarlardan metin sembolümü değiştirip bir referans ölçeği tanımlayacağım.

4.Adım – Bir Referans Ölçeği Tanımlama

Harita için bir referans ölçeği ayarlamak, haritadaki sembollerin ve etiket gibi metinlerin boyutunu belirlediğiniz ölçekte istenen yükseklik ve genişliğe göre sabitlemenizi sağlar. Siz harita üzerinde yakınlaştırıp uzaklaştırdıkça, sembolleriniz ve metniniz yapılandırdığınız referans ölçeğine göre büyüyecek veya küçülecektir.

Son adımda etiketleme menüsündeki galeriden kolayca bir metin görünümü seçtim ve ardından haritamın mevcut ölçeğini kolayca bir referans ölçeği olarak tanımladım.

Haritaya istediğim öznitelik bilgilerine göre metinleri ekledim ve kolayca yapılandırdım. Şimdi sıra sizde!

ArcGIS Pro teknolojisiyle bir katmanda etiket ifadesi oluşturmayı örnek bir çalışma üzerinden incelediniz. Artık sizlerde kendi verilerinizle bu iş akışını gerçekleştirebilirsiniz.

Eğer ArcGIS yazılımlarıyla ilgili bilgilerinizi geliştirmek ve CBS alanındaki yetkinliğinizi belgelemek isterseniz sizi sertifikalı eğitimlerimize de bekleriz!

Eğitimlerimizi web sayfamızdaki eğitim kataloğu ve eğitim takviminden inceleyebilir sizin için en uygun eğitimi seçebilirsiniz. Bu konu hakkında yardım ya da danışmanlık almak isterseniz bizlerle iletişime geçebilirsiniz.

Kaynaklar:

ArcGIS Living Atlas of the World | Turkiye Ilceler Boundaries 2021

Esri Türkiye, Mart 2022

 

Esri Land Cover Map: 3 Adımda Arazi Örtüsü Haritası Oluşturma

Esri Land Cover Map: 3 Adımda Arazi Örtüsü Haritası Oluşturma

Esri 2020 Land Cover Map’i duydunuz mu ? Makine öğrenimi iş akışıyla geliştirilmiş bu harita servisi,10-metre çözünürlüğüyle şimdiye kadar üretilmiş en ayrıntılı ve güncel küresel arazi örtüsü haritası olma özelliğine sahip! ArcGIS Living Atlas of the World üzerinden herkese açık ve ücretsiz bir şekilde sunulan Esri 2020 Land Cover hakkında ayrıntılı bilgi edinmek için önceki blog yazımızı inceleyebilirsiniz.

Gelin şimdi hep birlikte Esri 2020 Land Cover Map ile 3 adımda kolayca etkileyici görselliğe sahip arazi örtüsü haritaları oluşturalım. Ben aşağıdaki çalışmada ArcGIS Pro’nun görsel efektlerinden faydalandım fakat sizler dilerseniz ArcGIS Online Map Viewer (Harita Görüntüleyici) uygulamasının karışım stillerini kullanarak ta benzer bir çalışma gerçekleştirebilirsiniz.

Katmanlarla Çalışırken Görsel Efektlerin Kullanımı

Katmanlar çizim sıralamasına göre ekrana yansıtıldığı için, alttaki katman detaylarının bazıları veya tamamı üstündeki katmanın kapsamı veya içeriğine göre gizlenebilmektedir. Haritalarda katmanların birlikte ilişkili olarak görüntülemesi, haritada verilmek istenen mesajın net bir şekilde hedef kitleye iletilmesi açısından önemlidir. Harita katmanlarının saydamlığını değiştirmek veya karışım stilleri uygulamak size verilerinizin görünümü üzerinde ek kontroller yapabilmenizi sağlar.

Öncelikle Esri 2020 Land Cover Dowloader sayfasına giderek ilgilendiğim alana ait harita sahnesini veya paftasını indirerek başlıyorum.

Adım 1

İndirdiğim dosyayı ArcGIS Pro’da bir proje oluşturarak haritama ekledim ve çalışma alanıma göre kapsamımı ayarladım. Şimdi ilk aşamada görselliğini arttırmak amacıyla önce altlık harita servisini değiştiriyorum. Ardından arazi örtüsü katmanımı seçerek bir karışım stili ayarlıyorum. Böylece altlık harita servisiyle arazi örtüsü katmanımı harmanlayarak yeni bir görünüm elde ediyorum.

Adım 2

Harita detaylarım çok daha iyi görünüyor fakat haritam biraz fazla doygun bir renkte ve sınıflar ilk haline göre biraz daha az ayrıntılı görünüyor. Bu nedenle ArcGIS Living Atlas üzerinden paylaşılan ve görünümü dengelemek için sıkça kullanılan Blank Black Vector Basemap döşeme katmanını altlık harita katmanımın üzerine ekliyorum. Hemen ardından bu katmana bir karıştırma stili uygulayarak görünümü zenginleştiriyorum.

Adım 3

Artık haritam başlangıçtaki haline göre çok daha farklı görünüyor. Son olarak alanımı çevreleyen denizleri karartarak okuyucuların çalışmama odaklanmasını sağlayacağım. Bunun için Human Geography Dark Detail isimli döşeme katmanını ekliyorum. Böylece eklediğim son katmanın bir maske işlevi görmesini sağlıyorum.

Ve özgün arazi örtüsü haritam hazır! Alttaki referans katmanlarıyla birlikte sınıflandırmaları okumak artık çok daha kolay bir hale geldi. Artık hedef kitleyle çalışmamı paylaşarak bu bölgedeki arazi örtüsü sınıflandırması hakkında bilgi edinmelerini sağlayabilirim.

Şimdi Sıra Sizde!

Sizde Esri 2020 Land Cover Map ile hızlıca çalışma alanınız için yüksek çözünürlüklü, görselliği arttırılmış arazi örtüsü haritaları oluşturmaya başlayabilirsiniz.

Esri Türkiye, 2021

Kaynaklar:

Esri 2020 Land Cover Dowloader

Esri Blog – Land Cover Map Makeover in 3 Easy Steps

 

Esri Land Cover Map ile Tanışın

Bu yazımızda Esri tarafından herkese açık olarak paylaşılan küresel arazi örtüsü haritasını yakından inceleyeceğiz. Geçtiğimiz aylarda Esri, ArcGIS Living Atlas’ın bileşeni olarak yeni bir yüksek çözünürlüklü küresel arazi örtüsü haritası yayınladığını duyurdu. Avrupa Uzay Ajansı (ESA)’nın Sentinel-2 görüntüleri kullanılarak oluşturulan Esri 2020 Land Cover haritası, Impact Observatory ve Microsoft AI for Earth ortaklığı ile yeni bir makine öğrenimi iş akışı kullanılarak geliştirildi.

En Güncel ve En Kapsamlı Küresel Görüntü Haritası

Esri tarafından sunulan 2020 Land Cover Land Use (2020 Arazi Kullanım / Arazi Örtüsü) haritası, kapsam, güncellik ve detay seviyesi bakımından bir ilk olma özelliği taşımaktadır. Bu nedenle, iklim değişikliği, sürdürülebilir arazi ve kaynak yönetimi gibi küresel ölçekteki sorunların araştırılması için önemli kaynaklardan biri olarak karşımıza çıkmaktadır.

10-metre çözünürlüklü bu küresel harita sayesinde belirli bir alanın karakteristik özelliklerini tanımlayabilir ve;

  • Alanın bir arazi olup olmadığı ya da ağaçlar veya suyla kaplı bir bölgeye karşılık gelip gelmediği,
  • Alanda herhangi bir bina veya diğer altyapıların bulunup bulunmadığı veya
  • Bu alanın zaman içerisinde nasıl değişim gösterdiği gibi soruların cevaplarını araştırabilirsiniz.

 

Görseldeki arazi örtüsü haritasında, ekili alanlar Yeni Zelanda’daki Egmont Ulusal Parkı’nın dairesel sınırına kadar uzanmaktadır.

Günümüzde yüksek çözünürlüklü, açık, karşılaştırılabilir ve güncel arazi kullanım haritaları, yukarıda örneklendirdiğimiz gibi birçok sorunun çözümü için çeşitli sektörlerde kullanılmaktadır ve dünya yüzeyinin yönetilebilir sayıda kategorilere ayrılarak sınıflandırılmasını sağlamaktadır. Bu nedenle, kısıtlı kaynakların tanımlanması ve daha iyi yönetilmesi için bilinçli kararlar alabilmek adına özellikle düşük ve orta gelirli ülkelerin karar vericileri için kritik bir role sahiptir.

Dünya yüzeyinin bu şekilde haritalandırılması, arazi kullanım planlaması, hidrolojik modelleme ve kaynak yönetimi planlamasına yardımcı olacaktır. Bu gibi çalışmalara kaynak sağlayan ulusal kurum ve kuruluşlar, bir ülkedeki veya şehirdeki eğilimleri tespit edebilmek için arazi örtüsü haritalarını altlık harita olarak kullanabilir ve arazi kullanım önceliklerinin tanımlanmasına yardımcı olabilirler.

 

Yapay Zeka Destekli Arazi Örtüsü Haritası

Geleneksel arazi örtüsü haritalarında genellikle veri toplama ve haritaların kullanıma hazır hale getirilmesi süreci birkaç seneye yayılmaktadır. Ancak arazi örtüsü haritalarında yapay zekadan (AI) yararlanılması, Esri Land Cover Map haritasının bir haftadan daha kısa sürede üretilmesini sağlamıştır.

Impact Observatory ve Microsoft işbirliği ile oluşturulan Esri 2020 Land Use Land Cover Map.

Esri 2020 Global Land Cover haritası, Avrupa Uzay Ajansı (ESA) Sentinel-2 uydu görüntüleri kullanılarak oluşturuldu. Harita için National Geographic Society tarafından geliştirilen, beş milyardan fazla etiketli görüntü pikselinden oluşan devasa bir eğitim veri kümesiyle çalışılmıştır. Bu veri kümesi üzerinde Impact Observatory tarafından özel bir makine yaklaşımı kullanılarak derin öğrenme arazi sınıflandırma modeli geliştirilmiştir ve küresel harita, bu modelin Sentinel-2 2020 sahne koleksiyonuna uygulanmasıyla (Microsoft Planetary Computer’da barındırılan 400.000’den fazla arazi kullanım / arazi örtüsü (LULC) gözlemlerine işlenerek) üretilmiştir.

Kullanılan veri seti, dünya üzerindeki 24.000’den fazla biyom bölgesinin beş kilometreye beş kilometrelik alanlarını içermektedir ve model ise, altı bantlı Sentinel-2 yüzey yansıtma verisi üzerinde çalıştırılmıştır:  mavi, yeşil, kırmızı, yakın kızılötesi ve iki – kısa dalga kızılötesi bant.

Sonuç olarak; Su Yüzeyleri (Water), Ormanlık Alanlar (Trees), Açık Yeşil Alanlar (Grass), Sulak Alanlar (Flooded Vegetation), Ekili Alanlar (Crops), Çalılık (Scrub/Shrub), Yapılı Alan (Built Area), Boş Alanlar (Bare Ground), Buzullar (Snow/Ice) ve Bulutlar – Sınıflandırılmamış (Clouds – Unclassified) olarak 10 sınıfa ayrılmıştır.

Haritanın son haline getirilmesi için, model yıl boyunca görüntülerin alınma tarihlerinde birden fazla çalıştırılmış ve elde edilen çıktılar 2020 temsili haritasında bir araya getirilmiştir.

Chicago ve çevresine ait haritada, bölgeye kentsel yapılaşmanın hakim olduğu ve asırlardır korunan Cook County Ormanı’nın şehrin kuzeyinden güneyine doğru yeşil bir bant şeklinde uzandığı görülmektedir.

Esri Land Use Land Cover haritasının, yeryüzündeki değişikliklerin tespiti ve özellikle insan faaliyetlerinin etkileriyle ilgili küresel arazi değişimini vurgulamak amacıyla her yıl güncellenecektir. Ayrıca Esri ve Impact Observatory, bu yeni arazi örtüsü modelini isteğe bağlı arazi örtüsü sınıflandırmaları yapılabilmesi için kullanıma sunmayı planlamaktadır. Böylece CBS kullanıcılarının kendi proje alanları için sıklıkla yeni arazi örtüsü haritaları oluşturması sağlanacaktır. Bu özel model, belirli bir ilgi alanındaki değişimin izlenmesi, neredeyse gerçek zamanlı çevre durumunun gözlemlenmesi veya uzun vadeli, mevsimsel farklılıkların tespiti gibi araştırma konularının yürütülmesine ve karar vericilerin ve afetle mücadele kuruluşlarının gerekli çalışmaları planlayabilmesine olanak sağlayacaktır.

Soldaki ESA’nın 300m çözünürlüklü haritasına, sağdaki ise Esri’nin 10m çözünürlüklü 2020 LULC haritasına ait görüntülerdir. Hindistan ve Bangladeş’e ait görüntülerde, sağda nehir kanallarının dar ve yerleşim alanlarının belirsiz olduğu görüntülenmektedir. 

Haritaya Nasıl Erişebilirim?

Esri 2020 Land Cover haritasının ArcGIS Living Atlas of the World üzerinden bir döşeme görüntü katmanı (Tile Imagery Layer) olarak yayınlanması, onu ArcGIS Desktop yazılımları ve diğer istemci uygulamalarında görselleştirme ve analizler gerçekleştirmek için kullanılabilir hale getirmektedir. Kamuya açık katmanın GeoTIFF döşemeleri, ayrı ayrı bölgeler için indirilebildiği gibi, koleksiyonun tamamı (60 GB) tek bir tıklama ile indirilebilmektedir.

Esri LULC haritasındaki veriler küresel olarak tutarlı verilerdir ve ülke sınırları arasında karşılaştırma yapılmasına olanak tanımaktadır. Ulusal veriler bu veri kümesine tamamlayıcı niteliktedir ve ayrıntılı güncel verilerin bulunmadığı bölgelerdeki veri boşlukları doldurularak elde edilmektedir. Esri’nin sunduğu bu küresel arazi örtüsü harita servisi, ülkelerin ulusal önceliklerini belirlemesine ve alt ölçekli ulusal raporların hazırlanmasında yardımcı olabilir.

Esri 2020 Land Cover Map katmanına erişmek için bağlantıya tıklayabilir ve indirebilirsiniz.

Esri 2020 Land Cover Map hakkında detaylı bilgi edinmek için sayfayı inceleyebilirsiniz.

 

Kaynaklar:

Esri | AI Enables Rapid Creation of Global Land Cover Map

Esri | A New Land Cover Map of the World

Medium | Mapping the world in unprecedented detail

Esri Türkiye, Eylül 2021

 

ArcGIS Desktop’ta Parsel Koordinatlarını Dışa Aktarma

ArcGIS teknolojisinin sunduğu coğrafi işlem araçlarıyla bir kadastro parselinin koordinatlarını kolaylıkla bir tablo verisi olarak kaydedebilir ve dışa aktarabilirsiniz. Bu yazımızda sıklıkla bir aplikasyon krokisi oluşturmak için kullanılan parsel sınır noktalarını ArcMap’te veya ArcGIS Pro’da otomatik olarak nasıl elde edebileceğinize değineceğiz.

ArcGIS Desktop yazılımlarında parsel sınır koordinatlarını dilerseniz detay sınıfınızın öznitelik tablosuna ekleyebilir veya dilerseniz koordinat değerlerini tablo formatında kaydederek elde ettiğiniz verileri farklı platformlara aktarabilir ve iş arkadaşlarınızla paylaşabilirsiniz.

Doğru Koordinat Sistemini Tanımlama

İster ArcGIS Pro kullanıcısı olun isterseniz çalışmalarınızı ArcMap’te sürdürüyor olun, iş akışlarınızı belirli bir koordinat sisteminde gerçekleştirirsiniz.

Bir parsel koordinatlarını görüntülemek için ilk adım işlem gerçekleştireceğiniz verileri incelemektir. İsteğinize yönelik koordinat değerlerini elde edebilmeniz için çalıştığınız veri kümesinin veya coğrafi işlem araçlarıyla oluşturacağınız çıktı detay sınıfınızın doğru koordinat sisteminde tanımlanmış olması gerekmektedir.

ArcGIS Pro’da bir koordinat sistemi belirtmek veya verilerin coğrafi dönüşümü ile ilgili ayrıntılı bilgi edinmek için bağlantıdaki sayfaya göz atabilirsiniz.

Coğrafi işlem araçlarıyla oluşturacağınız çıktı detay sınıflarının koordinat sistemini yapılandırma hakkında detaylı bilgi almak için sayfayı inceleyebilirsiniz.

Parsel Sınır Noktalarından Bir Detay Sınıfı Oluşturma

Veri kümenizin koordinat sistemini uygun bir şekilde yapılandırdıktan sonra ikinci adım parselin köşe noktalarından bir detay sınıfı oluşturmaktır. Bu işlemi değerleri elde etmek istediğiniz parseli seçtikten sonra veri yönetimi coğrafi işlem araçlarından Feature Vertices To Points (Data Management) aracını kullanarak gerçekleştirebilirsiniz.

Feature Vertices To Points coğrafi işlem aracı, girdi veri kümenizin kırılım noktalarından veya belirtilen köşelerinden bir nokta detay sınıfı oluşturmanızı sağlar.

Örneğin, aşağıdaki görseldeki gibi bir çalışma alanında bulunan kadastro parsellerinin sınır konumlarını elde etmek istediğinizi varsayalım. Örnekte olduğu gibi işlemi gerçekleştirmek istediğiniz parseli seçtikten sonra Feature Vertices To Points aracıyla çokgen geometrisindeki parsel detayınızdan nokta geometrisine sahip bir detay sınıfı oluşturabilirsiniz.

Çalışmalarınızda kullandığınız parsel verilerini farklı kaynaklardan elde etmiş olabilirsiniz. Bu nedenle üzerinde çalışma yapacağınız veri kümeniz çeşitli dosya formatlarına veya farklı vektör geometrilerine sahip olabilir. Feature Vertices To Points aracıyla çizgi veya çokgen geometrisine sahip vektör veri kümeleri üzerinde işlem gerçekleştirebilirsiniz.

Görselde Feature Vertices To Points aracıyla oluşturulan yeni nokta detay sınıfı gösterilmektedir.

Bu araç, parsel sayısallaştırılırken çizilen her verteksin kırılım noktaları yani köşelerinden bir nokta detay sınıfı elde etmenizi sağlar. Her kırılım noktası yerine farklı konumlara ait bir detay sınıfı üretmek isterseniz aracın Point Type (Nokta Türü) parametresini yapılandırabilirsiniz.

Parsel Sınır Noktalarına Koordinat Değerlerini Ekleme

Parsel köşelerini oluşturduktan sonraki adım detay sınıfının öznitelik tablosuna koordinat çifti değerlerini eklemektir. Verilerin sayısallaştırma işlemini siz gerçekleştirmediyseniz bu adıma geçmeden önce uygun sınır konumlarını Select (Seçim) araçlarıyla seçmeniz gerekebilir. Detay sınıfınıza belirlediğiniz köşe koordinat değerlerini eklemek için Add XY Coordinates (Data Management) aracını kullanabilirsiniz.

Add XY Coordinates aracı kullanılarak koordinat değerleri eklendikten sonra parsel sınır noktalarını içeren detay sınıfının öznitelik tablosu.

Add XY Coordinates aracı, çalıştığınız veri kümesinin koordinat sistemini referans almaktadır. Diğer bir deyişle, çalıştığınız harita dokümanı veya projenin koordinat sistemine göre değerler elde etmenizi sağlamaz. Bu nedenle, işlem gerçekleştireceğiniz detay sınıfının doğru koordinat sisteminde tanımlandığından emin olmalısınız. Ayrıca aracın girdi detayları üzerinde değişiklikler yaptığını ve eğer girdi veri kümenizin öznitelik tablosunda POINT_X, POINT_Y alanları bulunuyorsa yeniden hesaplanacağını göz önünde bulundurmalısınız.

Parsel Koordinatlarını Tablo Verisi Olarak Dışa Aktarma

ArcGIS teknolojisiyle gerçekleştirdiğiniz çalışmalardan elde ettiğiniz verileri farklı formatlarda kaydederek dışa aktarabilirsiniz. Bu sayede işlemleriniz sonucunda ürettiğiniz yeni bilgileri iş arkadaşlarınızla paylaşabilir veya verilerin çeşitli platformlarda ve veri tabanlarında depolanmasını sağlayabilirsiniz.

Bir detay sınıfının öznitelik tablosunu farklı tablosal veri formatlarında (.csv, .txt, .dbf, .xls veya .xlsx) kaydetmek için Export Tables aracını veya dönüşüm coğrafi araçlarından Table To Table aracını kullanabilirsiniz.

Export Tables aracıyla bir detay sınıfının tüm öznitelik tablosu kayıtlarını dışa aktarabileceğiniz gibi, sadece seçili kayıtların oluşturduğunuz yeni tabloya eklenmesini de sağlayabilirsiniz.

Farklı dosya formatında bir tablo oluşturmak için aracın iletişim kutusunda çıktı konumu (Output Location) için kaydetmek istediğiniz dosya konumunu seçerek çıktı tablonuzu isimlendirdiğiniz Output Name alanında kaydetmek istediğiniz dosya formatının uzantısını eklemeniz gerekmektedir.

Export Table aracında eğer çıktı tablonuzu bir coğrafi veri tabanında konumlandırırsanız, herhangi bir dosya uzantısı eklemenize gerek kalmadan oluşturduğunuz tabloyu bir coğrafi veri tabanı tablosu olarak kaydedersiniz.

Artık parsel koordinatlarını içeren çıktı tablonuzu kaydedilmesi için belirlediğiniz dosya yoluna giderek uygun yazılımlarda görüntüleyebilirsiniz.

Farklı formatlarda kaydettiğiniz tablo verilerinizi hedef kitleniz ile paylaşmadan önce düzenlemeniz gerekebilir. Çıktı tablonuzda yer almasını istediğiniz belirli sütunları aracı çalıştırmadan önce aracın iletişim kutusundaki Fields alanından da yapılandırmayı tercih edebilirsiniz.

ArcMap’te bir parselin koordinatlarını tablo verisi olarak nasıl dışa aktarabilirim?

Cevap çok basit! ArcGIS Pro veya ArcMap kullanıcısı olmanız bu işlem için izlemeniz gereken adımları değiştirmeyecektir. Aynı detaylara dikkat ederek benzer araçlarla aynı iş akışını gerçekleştirebilirsiniz.

ArcMap’te gerçekleştirmek için iş akışını yeniden gözden geçirelim:

  • Doğru Koordinat Sistemini Tanımlama

ArcMap’te bir koordinat sistemi belirtmek veya verilerin coğrafi dönüşümü ile ilgili ayrıntılı bilgi edinmek için bağlantıdaki sayfayı inceleyebilirsiniz.

ArcMap’te coğrafi işlem ortam ayarlarını yapılandırma hakkında detaylı bilgiye bağlantıya tıklayarak erişebilirsiniz.

  • Parsel Sınır Noktalarından Bir Detay Sınıfı Oluşturma

ArcMap’te Feature Vertices To Points aracının kullanımıyla ilgili detaylı bilgi için bağlantıya tıklayabilirsiniz.

  • Parsel Sınır Noktalarına Koordinat Değerlerini Ekleme

ArcMap’te Add XY Coordinates aracının kullanımıyla ilgili detaylı bilgi için bağlantıya tıklayabilirsiniz.

  • Parsel Koordinatlarını Tablo Verisi Olarak Dışa Aktarma

Bu adıma kadar izlemeniz gereken tüm adımlarda kullandığınız araçlar aynı isimle ArcMap’te de bulunmaktadır. Ancak son adımda farklı formatlarda bir tablo oluşturmak için ArcMap’te kullanacağınız aracın ismi Export Data aracıdır.

Export Data aracı, ArcMap’te genellikle bir detay sınıfını kaydetmek için sıklıkla kullanılan araçlardan birisidir. Diğer bir deyişle, farklı formatlarda yalnızca bir tablo oluşturmaktan fazlasını gerçekleştirmenizi sağlar.

ArcMap’te detayları dışa aktarma ilgili detaylı bilgi için bağlantıya tıklayabilirsiniz.

ArcMap’te bir detay sınıfının öznitelik tablosunu dışarı aktarmak için Table Options (Tablo Ayarları) butonuna tıklayarak Export (Dışa Aktar) seçimini yapabilirsiniz.

Son olarak Export Data iletişim kutusunda çıktı konumunu ayarladığınız alana tıkladığınızda kaydetmek istediğiniz dosya formatını ve tablonuzun ismini belirleyebilirsiniz.

Şimdi Sıra Sizde

ArcGIS teknolojisiyle bir parsel koordinatlarından tablo verileri oluşturmayı örnek bir çalışma üzerinden incelediniz. Artık sizlerde kendi verilerinizle bu iş akışını gerçekleştirebilirsiniz.

Eğer ArcGIS yazılımlarıyla ilgili bilgilerinizi geliştirmek ve CBS alanındaki yetkinliğinizi belgelemek isterseniz sizi sertifikalı eğitimlerimize de bekleriz!

Pandemi dolayısıyla yalnızca uzaktan katılım sağlayabileceğiniz çevrimiçi eğitimlerimizi web sayfamızdaki eğitim kataloğu ve eğitim takviminden inceleyebilir sizin için en uygun eğitimi seçebilirsiniz. Bu konu hakkında yardım ya da danışmanlık almak isterseniz bizlerle iletişime geçebilirsiniz.

Esri Türkiye Akademi web sayası

Esri Türkiye, Haziran 2021