Nasıl Yapılır: Nokta Konumlarındaki Raster Değerlerini Bulma

Çoğu zaman analizlerinizde nokta konumlarına dayalı olarak yükseklik, eğim ve sıcaklık gibi raster verilerinizden değerler elde etmeniz gerekebilir. Örneğin, belirlenmiş bir havza alanındaki yağış hacmini belirlemek, bir topografik araştırmada her bir istasyonun yüksekliğini belirlemek veya bir akarsuda her bir ölçüm istasyonundaki suyun hızını belirlemek isteyebilirsiniz. Spatial Analyst, 3D Analyst ve Geostatistical Analyst ek bileşenleri nokta konumlarındaki raster değerini belirleyebileceğiniz çeşitli araçlar sunar. Bunlar “Extract Values to Points”, “Extract Multi Values to Points”, “Sample”, “Add Surface Information” ve “Extract Values to Table” araçlarıdır. Bu blog yazısında birbirine benzer işlemler gerçekleştiren bu 5 aracı birbirinden ayıran özellikler ele alınacaktır.

Analizinize başlamadan şu soruları cevaplamanız doğru aracı seçmeniz için size yardımcı olacaktır:

  • Değerler nokta verinize tek bir raster verisinden mi birden fazla raster verisinden mi aktarılacaktır?
  • Eğer girdi raster veriniz çok bantlı ise, değerleri ilk banttan mı yoksa tüm bantlardan mı elde etmek istiyorsunuz?
  • Raster değerlerinizi mevcut bir girdi detay sınıfınıza mı yazdırmak istiyorsunuz yoksa raster değerleri ile yeni bir detay sınıfı mı oluşturmak istiyorsunuz?
  • Girdi raster verinizin tüm öznitelik bilgilerini girdi detay sınıfınıza eklemek istiyor musunuz?
  • Girdi raster verinizden ya da raster verilerinizden tam değerleri mi yoksa interpolasyonlu değerleri mi elde etmek istiyorsunuz?

Analize başlamadan bu soruları cevaplamanız analizinizi gerçekleştirmek için en iyi yöntemi belirlemenize yardımcı olacaktır.

Şimdi de yukarıda yanıtlamış olduğunuz sorular ışığında “Extract Values to Points”, “Extract Multi Values to Points”, “Sample”, “Add Surface Information” ve “Extract Values to Table” araçlarını kısaca inceleyelim.

  • “Extract Values to Points” aracı girdi katmanı olarak tek bir raster veri kullanır. Girdi katmanı olarak çok bantlı bir raster veri kullandığınızda bile varsayılan olarak ilk bant değerlerini ya da sizin tanımlamış olduğunuz tek bir bant değerleri ile işlem gerçekleştirir.
  • “Extract Multi Values to Points” aracı raster değerlerini girdi detaylarınızın öznitelik tablosuna ekler. Detay öznitelik tablonuzda raster değerleriniz varsayılan olarak girdi raster verinizdeki aynı alan adıyla saklanır. Ancak dilerseniz bu araçla alan adını değiştirebilirsiniz.
  • “Sample” aracı ile raster değerleriniz girdi raster verinizdeki aynı alan adıyla saklanır ve araç içerisinden değiştirilemez. Raster değerleriniz yeni bir tabloya yazdırılır.
  • “Add Surface Information” girdi detay sınıfınıza yüzeyden elde edilen bilgiler eklenir. Girdi raster verisi yerine TIN ve LAS veri kümelerini de kullanabilirsiniz.
  • “Extract Values to Table” aracı nokta veya çokgen detay sınıfına bağlı olarak bir veya birden fazla raster katmanınızdan hücre değerlerini bir tabloya yazdırmanızı sağlar.

Tüm bu araçların girdi verileri, çıktı verileri, kullanmış oldukları interpolasyon yöntemleri ve bulundukları ek bileşenler açısından karşılaştırmasını aşağıdaki tablodan inceleyebilirsiniz.

Şimdi de birkaç örnek yardımıyla doğru araçları nasıl belirleyeceğimizi ele alalım.

Belirli bir konumda bulunan nokta detaylarınıza tek bir rasterdan değerleri aktarmak istiyorsanız:

Bazı meteorolojik gözlem istasyonlarınız olduğunu ve bu konumların yüksekliğini bulmak istediğinizi varsayalım.

Bu senaryoda yükseklik bilginiz barındıran sayısal yükseklik modeliniz tek bir raster katmandır. Tüm bu araçlar girdi katmanı olarak bir raster katmanını desteklediği için herhangi birini tercih edebilirsiniz. Burada tercihiniz çıktı katmanı için neye ihtiyacınız olduğuna bağlı olarak değişecektir. Örneğin yükseklik bilgilerinizi girdi detay sınıfınızın öznitelik tablosuna eklemek istiyorsanız “Extract Multi Values to Points” ya da “Add Surface Information” araçlarından birisini tercih edebilirsiniz.

Belirli bir konumda bulunan nokta detaylarınıza birden fazla rasterdan değerleri aktarmak istiyorsanız:

Regresyon kullanarak erozyona etkisi olan faktörleri incelemek istediğinizi varsayalım. Arazinin çeşitli yerlerinde bulunan örneklem noktalarınız var ve bu konumlardaki sıcaklık, toprak nemi, bitki yoğunluğu, eğim ve yağış miktarı gibi çeşitli faktörlerin değerlerini bu örnek konumlarınızda nasıl olduğunu incelemek istiyorsunuz.

Bu senaryoda örnek nokta konumlarınızda birden fazla raster katmandan değer elde etmeniz gerekmektedir. “Extract Multi Values to Points”, “Sample” ve “Extract Values to Table” araçlarının her biri girdi katmanı olarak birden fazla raster katmanı desteklediği için herhangi birisini tercih edebilirsiniz. Burada tercihiniz yine çıktı katmanı için neye ihtiyacınız olduğuna bağlı olarak değişecektir. Örneğin tüm bu raster değerlerini girdi detay sınıfınızın öznitelik tablosuna eklemek istiyorsanız “Extract Multi Values to Points” aracını seçebilirsiniz. Eğer tüm bu raster değerlerini bir tablo olarak elde etmek isterseniz “Sample” veya “Extract Values to Table” araçlarından birisini tercih edebilirsiniz. Eğer bu analizi belirli nokta konumlarında değil tanımlanmış alanlarda gerçekleştirmek isterseniz ise “Extract Values to Table” aracı doğru bir tercih olacaktır.

Bu bilgiler ve kıyaslamalar doğrultusunda önceden tanımlı konumlara dayalı olarak raster verilerinizden değerler elde etmek istediğinizde doğru aracı tercih edebilirsiniz.

Esri Türkiye, 2020

ArcGIS Analytics for IoT ile Coğrafi Sınırlama

ArcGIS Analytics for IoT ile gerçek zamanlı geofence olarak da bilinen coğrafi sınırlama işlemlerini yapabilirsiniz. Örneğin; araç, uçak veya gemi gibi hareketli bir varlığın belirli bir teslimat alanı, kısıtlı hava sahası veya belirlenmiş nakliye şeridi gibi bir ilgi alanı içinde veya dışında olması ile ilgili çalışmaları bu uygulama ile gerçekleştirebilirsiniz. Bu blogda, Geofence yönetimi ile coğrafi sınırlama uygulayabileceğiniz bazı yolları detaylandıracağız. Bulut Ortamında Gerçek Zamanlı Büyük Verilerle Çalışma hakkında detaylı bilgi (ArcGIS Analytics for IoT) için blog yazımızı bu linkten inceleyebilirsiniz.

Coğrafi sınır terimini bir örnek üzerinde açıklayalım

Şehir otobüsünün bir otobüs durağına belirli bir yakınlıkta ne zaman geleceğini belirlemek istediğimiz bir senaryoyu düşünelim. Bu durumda, otobüsler izlenen varlıklar, otobüs durakları ise coğrafi sınırlardır. Bu tür analizler, otobüs geliş saati bilgi panosunu gerçek zamanlı bilgilerle anlık olarak güncellemek veya otobüs bekleyenlere otobüslerin durağa varış bilgilerini bildirme gibi iş akışlarında faydalıdır.

Ayrıca, elde edilen veriler depolanabilir ve bu geçmiş veriler daha derin bir bakış açısı sağlamak amacı ile analizlerde kullanılabilir. Örneğin bu senaryomuzda ortalama varış sürelerinin hesaplandıktan sonra gerçek zamanlı olarak otobüslerin varış sürelerine göre hangi bölgelerde gecikme olduğunu hızlı bir şekilde analiz edebilir ve buna göre önlemler alınabilir.

Gerçek zamanlı bilgilerin alınması

ArcGIS Analytics for IoT gerçek zamanlı verilerin alınmasında oldukça farklı kaynaktan yararlanır. Bu blogumuzda  Azure Event Hub bilgi kaynağı türü bahsedildi. Verileri zenginleştirmek için verilere bir route_pt_time alanı eklendi, böylece her veri yolu özelliği geçerli saate sahip olmuştur. Verilerin şeması aşağıda gösterilmiştir.

Bir veri kaynağı oluşturmak ve yapılandırmak bu blogumuzda değinilmeyecektir. Bunu konu hakkında ayrıntı bilgi almak için tıklayınız.

Gerçek zamanlı analizde coğrafi sınırlandırma

Gerçek zamanlı analitik, gerçek zamanlı bir veri kaynağından gelen olay verilerini dönüştürmenize, zenginleştirmenizie analiz etmenize ve depolamanıza ve ayrıca veriler üzerinde farklı işlemler gerçekleştirmenize olanak tanıyan çok sayıda kullanım modelini sunar. Azure Event Hub veri kaynağından otobüs konumu verilerini alırken, ayırca bu veriler ile birlikte mekansal olarak analiz yapmak için gerçek zamanlı coğrafi sınır verilerinide kullanılabilir.

İlk adım, veri kaynaklarını yeni bir gerçek zamanlı analitik şeklinde eklemektir. Varsayılan olarak, analitik düzenleyici iş akış görünümünde açılır, yani işlemdeki her adım veya düğüm yukarıdan aşağıya listelenir.

Diğer adımda coğrafi sınır oluşturmak için, analitik araçlar ekleyebilirsiniz. Farklı coğrafi sınır türlerini destekleyen birden fazla araç mevcuttur. Geometriye Göre Filtrele aracı, verilerin şemasında herhangi bir değişiklik yapmadan olay verilerini yayınlayarak, coğrafi veriler olarak statik bir veri kaynağı kullanıp bir veri kaynağından gelen verileri filtreler.

Geometriye Göre Filtre Aracı, Verileri Yönet (Manage Data) klasöründe bulunur. Analitiklere eklendikten sonra, mekansal sınırlar için kullanılacak özellikleri içeren veri kaynağını seçebilirsiniz.

Bu durumda otobüs durakları coğrafi sınırı nokta detayı olduğundan, çokgen coğrafi sınırında olduğu gibi içeride ya da kesişen şeklinde mekansal ilişki kullanamayacağız. Bunun yerine senaryomuzda herhangi bir otobüsün, otobüs durağına yakın olduğunu belirlemek için 10 metrelik tanımlı bir mesafe eşiğindeki herhangi bir otobüs için gerçek zamanlı veri kaynağını filtreleyeceğiz. Burada hem jeodezik hem de düzlemsel olarak yakınlık kullanılabilir. Mekansal ilişkiler hakkında detaylı bilgi için tıklayın.

Verileri yayma ve görselleştirme

Veri kaynağı ve analitik yapılandırıldığında, artık verileri yaymak için bir veya daha fazla çıktı ekleyebiliriz. İlk hedeflerimizden biri, verileri bir ulaşım gösterge tablosunda görüntülemek olduğundan, verileri bir web haritasında aldığı gibi görselleştirmemize izin vermek için bir Akış Katmanı çıktısı eklenebilir.

Çıktı oluşturmak ve yapılandırmak bu blogumuzda değinilmeyecektir. Bunu konu hakkında ayrıntı bilgi almak için tıklayın.

Çıktı akış katmanı ve mekansal sınır yapılandırıldıktan sonra artık gerçek zamanlı analize başlanabilir. Gerçek zamanlı analize başlarken, giriş veri kaynaklarının da çalıştığından emin olmanız önemlidir.

Analitik çalışma ile,  akış katmanı ve otobüs konum ve durak veri kaynakları ve  diğer destekleyici katmanlar görselleştirme ve üç veri kümesinin nasıl etkileşime girdiğini görmek için bir web haritasına eklenebilir. Web haritasını kaydettikten sonra bir ArcGIS Dashboard’a ekleyebilirsiniz. Bunu yapmayla ilgili ayrıntılar için bkz. Gösterge tablosu oluşturma.

Otobüs veri kaynağını coğrafi sınır verileriyle zenginleştirin

Bu işlem için detay birleştirme (join feature) aracı kullanabilirsiniz. Bu araç, mekansal, zamansal veya öznitelik ilişkilerine veya bunların herhangi bir birleşimine göre coğrafi verileri birleştirir. Yalnızca birleştirme koşulunu sağlayan olay verileri araçtan geçer. Bu şekilde Birleştirme Özellikleri, akış etkinliği verilerini filtreler ve özellikleri birleştirme verilerinden alınan özelliklerle zenginleştirebilir.

Senaryoda, StopID  ile otobüs konumları  ve otobüs durağının adres verileri ile zenginleştirme için detay birleştir aracı kullanıldı.

Analizde, analitik düzenleyiciyi model görünümüne geçilerek , Geometriye Göre Filtrele aracı kaldırılarak Verileri Özetle klasöründen detay birleştir aracı eklendi ve araçlar birbirlerine aşağıdaki resimdeki gibi bağlandı.

Bu araç kullanılırken jeodezik mekansal ilişki kullanıldığı gibi ayrıca  otobüs durakları ile girdi kaynağı zenginleştirilmiştir. Alanları özetle (Summary fields) ile aşağıdaki resimdeki gibi yapılandırma işlemi yapılmıştır.

Bu analiz işleminden sonra otobüs durak katmanları zenginleştirilerek durak kimlik no ve adres bilgileride eklenmiş oldu.

Bu noktada, verilerin depolanması gibi analitiklere ek çıktılar eklenebilir, böylece daha sonra büyük veri analitiği kullanılarak büyük veri analizi yapılabilir. Örneğin, otobüslerin beklenen varış sürelerini duraklara vardıkları süreyle karşılaştırabiliriz. Böylece, gecikmelerin en sık meydana gelme eğiliminin net bir resmini sunabiliriz.

Analytics for IoT hakkında daha fazla bilgi edinmek için aşağıdaki kaynakları inceleyebilirsiniz.

Esri Türkiye 2020

 

 

 

 

Bu yazı için bir etiket bulunmamaktadır.
Bulut Ortamında Gerçek Zamanlı Büyük Veriyle Çalışmak: ArcGIS Analytics for IoT

Bulut Ortamında Gerçek Zamanlı Büyük Veriyle Çalışmak: ArcGIS Analytics for IoT

ArcGIS Analytics for IoT, ArcGIS ailesine gerçek zamanlı görselleştirme ve analitiklerde yeni bir anlayışı getirmiştir. Buradaki en önemli yenilik; görevleri ölçeklendirmek için dağıtılmış bulut işlemeyi (cloud processing) kullanarak IoT sensörü verilerini görselleştirmeyi, analiz etmeyi, depolamayı ve bunlara göre aksiyonlar alma gibi özellikleri sunmasıdır. Uygulama; CBS analisti, veri uzmanları gibi büyük veri ile çalışan kişilerin ihtiyaçlarını karşılayacak şekildedir.

Uygulama içinde Hizmet Olarak Yazılım (SaaS) modeliyle yapılandırma olmadan hızlı bir şekilde çalışmaya başlayabilirsiniz. Bu başka bir deyişle şu anlama gelmektedir; ArcGIS Online’ın bir parçası olarak bulutta bulunan kullanıma hazır bir IoT çözümü elde edersiniz. Bu durum, kurum içinde dağıtılmış bir yazılım yüklemenize veya altyapıyı yönetmenize gerek olmadığı anlamına gelir. Bunun yerine Esri, yazılımı ve altyapıyı sizin adınıza yönetir, böylece hızlı bir şekilde çalışmaya başlayabilirsiniz.

ArcGIS Analytics for IoT ile gerçek zamanlı geofence olarak da bilinen coğrafi sınırlama işlemlerini yapabilirsiniz. Örneğin; araç, uçak veya gemi gibi hareketli bir varlığın belirli bir teslimat alanı, kısıtlı hava sahası veya belirlenmiş nakliye şeridi gibi bir ilgi alanı içinde veya dışında olması ile ilgili çalışmaları bu uygulama ile gerçekleştirebilirsiniz. Bu konuda ayrıntılı bilgi için blog yazımızı buradan inceleyebilirsiniz.

Hemen hemen her tür akış verisine bağlanabilir, bu verileri gerçek zamanlı olarak işleyebilir ve belirtilen koşullar oluştuğunda otomatik mesajlar ve uyarılar gönderebilirsiniz. Ayrıca, yüksek hacimli geçmiş verileri işlemek ve örüntüler (pattern), eğilimler ve anormallikler hakkında bilgi edinmek için analitik modeller tasarlayabilirsiniz. Bu özellikler hep birlikte; gerçek zamanlı farkındalığı arttırmanıza ve kuruluş genelinde paylaşabileceğiniz bilgileri edinmenize yardımcı olur.

 

ArcGIS Analytics for IoT uygulama arayüzü

Kullanım alanlarına örnek olarak; şehir içi ulaşım departmanı için çalışan bir CBS analisti, araçlarından gelen verilerden yararlanarak çalışmalar yapabilir. Araç verilerini alan yol sensörleri, bu gözlemleri ArcGIS Analytics for IoT’ye bir yayın olarak aktarabilir; böylece hız ve trafik verilerinin gerçek zamanlı olarak görüntülenmesini sağlar. Buradan yola çıkarak araçlar için yeni rotalar oluşturabilir. Bir başka örnek olarak altyapı sektöründe elektrik kesintileri de dahil olmak üzere ağlarındaki akıllı sayaçlardan ve sensörlerden gerçek zamanlı okumalar toplayabilir. Elektrik kesintisi olaylarını izlemede gerçek zamanlı analiz gerçekleştirerek gücün hızlı bir şekilde geri kazanılmasını sağlamak için yöneticiye veya yakınlarda çalışan saha ekiplerine bildirim gönderilebilir. Kesintilerin nerede daha sık oluştuğunu ve nedenini daha iyi anlamanıza yardımcı olmak için alan ve zaman içindeki tarihsel kesinti verilerini değerlendirmek için büyük veri analizi uygulanabilir. Bu şekilde, kuruluşun hatalı ekipmanı onarmasına veya değiştirmesine yardımcı olarak gelecekteki kesintilerin önlenmesi sağlanabilir.

Çalışma Şekline Hızlı Bir Bakış

  • Veri kaynağı Oluşturma

Uygulamada çalışmaya başlarken öncelikle veri kaynağı (feed) türünü belirtmeniz gerekir. Veri kaynağıoluşturarak gerçek zamanlı veri akışlarını alabilirsiniz ve  bunu anında bir web haritasında görselleştirebilirsiniz.

Veri kaynağı (Feed) nedir?

ArcGIS Analytics for IoT’ye gelen gerçek zamanlı veri akışıdır. Feed’ler genellikle Nesnelerin İnterneti (IoT) platformları veya üçüncü taraf API’lar gibi harici gözlemsel veri kaynaklarına bağlanır. Bunlar gelen tablo, nokta, çizgi veya çokgen verilerini ayrıştırır, analiz ve görüntüleme için sunar. Feed aynı zamanda bir tür akış katmanıdır (stream layer) ve haritaya eklenebilir, böylece bilgiler alınır alınmaz görselleştirilebilir. Ayrıca ArcGIS katmanlarınızdan, Azure IoT ve AWS IoT gibi IoT bulut hizmet sağlayıcılarından ve Kafka, MQTT ve RabbitMQ gibi mesajlaşma sistemlerinden veri alabilirsiniz.

ArcGIS katmanlarından, bulut hizmet sağlayıcılarından ve mesajlaşma sistemlerinden veri alabilme

 

  • Gerçek Zamanlı Analitik 

Veriler ArcGIS Analytics for IoT’ye aktıkça, alınan iletileri tek tek işleme ve analizini yapmanıza olanak tanıyan gerçek zamanlı analizler tasarlayabilirsiniz. Gerçek zamanlı veriler genellikle verileri dönüştürme, coğrafi sınırlama ve olay tespiti gibi konularda kullanılmaktadır. Analizin sonuçları yeni veya mevcut bir detay katmanında saklanabilir, kilit paydaşlara e-posta olarak gönderilebilir veya Kafka veya RabbitMQ gibi üçüncü taraf mesajlaşma sistemlerine yazılabilir.

 

  • Büyük Veri Analizi 

Gerçek zamanlı analizler veri akışını alındığı gibi işlerken, büyük veri analizleri bir kaynaktan mevcut verileri yüklemenize ve depolanan verilerde yer ve zaman içinde toplu analiz ve işleme yapmanıza olanak tanır. Büyük veri analizi tipik olarak gözlemleri özetlemek, örüntü analizi yapmak ve olay tespiti için kullanılır. Büyük veri analizleri bir kez çalışacak şekilde yapılandırılabilir veya yinelenen bir şekilde çalışmak üzere programlanabilir. Gerçek zamanlı ve büyük veri analitiği çalıştırıldığında sonuçlar bir çıktıya gönderilir. Çıktı, gerçek zamanlı veya büyük veri analitiğinde son adım olarak alınacak bir sonuç veya aksiyondur. Analytics, verileri yeni veya mevcut bir detay katmanına depolama, bir akış katmanına veri gönderme, e-posta gönderme, Amazon S3 gibi bulut mağazalarına yazma gibi çeşitli farklı hedeflere veri yayabilir ve cihaz çalıştırma için üçüncü taraf IoT sistemlerini tetikleyebilir.

Büyük veri analizinizi tamamladıktan sonra, bulgularınızı başkalarıyla paylaşabilirsiniz. ArcGIS Analytics for IoT, bilgileri iş akışlarınıza en uygun şekilde yaymanıza olanak tanır. Analiz sonuçlarını ArcGIS haritalarında ve uygulamalarında kolayca görüntülenebilen detay katmanları olarak yayınlayabilirsiniz.

İşlem ve Depolamanın Yönetimi ve İzlenmesi

Kuruluş yöneticisi olarak ArcGIS Analytics for IoT aboneliğinin işlem ve depolama kullanımını doğrudan Analytics for IoT uygulamasında görüntüleyebilirsiniz. Genel bilgi işlem ve depolama tüketimi Giriş sayfasında özetlenir ve ayrıntılı bilgi Compute Utilization ve Storage Utilization sayfalarında bulunur.

 

ArcGIS Analytics for IoT Kullanmak için;

ArcGIS Online aboneliğinizde ArcGIS Analytics for IoT lisansına sahip olmalısınız. Bu abonelik; kullanım durumlarını izleme (monitoring use cases) ve çoklu izleme (multiple tracking) için yeterli bilgi işlem ve depolama kapasitesi içermelidir. Altyapı veya sistem yapılandırması gerekmez ve kullanıcı sayısında bir sınır yoktur. Kuruluşunuzun Creator türünde veya daha yüksek kullanıcı türünde bir üyesine, ArcGIS Analytics for IoT’ye erişim izni verilebilir ve kullanıcı hemen feed’ler, gerçek zamanlı, büyük veri analizi ve çıktılar oluşturmaya başlayabilir.

 

Kaynaklar:

Esri Türkiye 2020

ArcGIS Ürünleri ile COVID-19 Sürecinde Gıda Dağıtım Çözümleri

Etkin bir şekilde yönetilen gıda dağıtımı, mal ve hizmetlerin güvenli bir şekilde ve zamanında teslim edilmesini sağlar. Özellikle COVID-19 süreci gibi risk faktörlerinin yoğun olduğu dönemlerde gıda dağıtımının önemi artmaktadır. Günümüzde COVID-19 sürecinde sokağa çıkma yasağı olan günler veya sokağa çıkma yasağı bulunan yaş grupları için gıda dağıtımı zorunluluk haline gelmiştir.

Bir gıda dağıtım sürecinin başarılı olabilmesi için konum bilinci, gerçek zamanlı izleme ve iletişimin bir entegrasyonu olmalıdır. Konum bilinci, durumsal farkındalık sağlayarak hızlı yanıt vermeye hazır olmanızı sağlar. Esri çözümleri ile gıda dağıtım süreçlerini interaktif bir şekilde yönetmek için ihtiyacınız olan tüm bilgileri edinebilirsiniz.

Gıda dağıtım sürecinin ilk adımı vatandaştan gelen taleplerin toplanmasıdır. İnsanlar bu süreçte telefonla veya internet üzerinden gıda talebinde bulunabilirler. Gıda taleplerinin kolay ve hızlı bir şekilde konum bazlı olarak alınabilmesi için bir web uygulaması çözümü kullanılabilir. Gıda taleplerini bir web uygulamasında Twitter üzerinden konum bilgisi paylaşılmış olan tweetler kullanılarak alabilirsiniz ve hızlıca talepler nerelerden geliyor ve nerelerde yoğunlaşıyor görebilirsiniz.

ArcGIS Configurable Apps ile hiçbir kod bilgisi gerekmeden ihtiyaca göre hazır şablonlar üzerinden kendi interaktif web uygulamanızı tasarlayabilir ve istediğiniz gibi yapılandırabilirsiniz. ArcGIS Online veya ArcGIS Enterprise’da “İçerik” sekmesinden “Oluştur” butonuna tıklayarak Yapılandırılabilir Uygulamalar’ı seçebilir ve ihtiyacınıza göre şablonlar arasından seçim yapabilirsiniz.

Gıda taleplerinin toplanabilmesi için Yapılandırılabilr Uygulamalardaki şablonlar arasından “Halka Açık Bilgiler” şablonu kullanılmıştır.

Hazırlanan bu çözüm ile bir web uygulaması oluşturularak Twitter üzerinden sosyal medya akışının anlık olarak görüntülenebilmesi sağlanmıştır. Yapılandırma aşamasında belirlenen sosyal medya etiketi ile atılan konum bazlı tweetler harita üzerinde görüntülenebilir ve üzerine tıklandığında taleplere ulaşılabilir. Örneğin, #corona etiketi ile konum bilgisi paylaşılmış olarak atılan herhangi bir tweet haritada eş zamanlı olarak konumlanacaktır. Böylece belirlenen etiket ile vatandaşlardan hızlı bir şekilde gıda talepleri alınabilir ve Twitter üzerinden büyük bir kitleye ulaşılabilir.

Gıda dağıtımı iş akışlarından bir diğer çözüm ise toplanan gıda taleplerinin ve depo stok bilgilerinin tek bir yönetici ekranından anlık olarak takip edilmesidir. Ofis tarafında operasyon yöneticisi, bu talepleri anlık olarak görüntüleyebilir ve talep detaylarına ulaşabilir. Böylece dağıtım ekiplerini hızlı bir şekilde yönlendirebilir. Ayrıca yine bu yönetici ekranı üzerinden depolar, üreticiler ve stok miktarları ile ilgili verilerle grafikler oluşturulabilir ve tek bir ekrandan tüm gıda dağıtım süreçlerindeki bilgilere erişilebilir.

Gıda dağıtım sürecinde bir diğer adım talepler doğrultusunda vatandaşa dağıtımın gerçekleştirilmesidir. Gıda dağıtımının, ofis tarafında yönetiminin sağlanması ve saha tarafında dağıtım işlemlerinin gerçekleştirilmesi olmak üzere iki kolu vardır. Dağıtım sürecinde ofis ve diğer ekip üyeleriyle anlık olarak birebir iletişimin sağlanması bu süreci hızlandıracaktır. ArcGIS Mission ile tüm bu gereksinimleri tek bir platformdan gerçekleştirebilirsiniz. ArcGIS Mission 3 bileşenden oluşan bir platformdur.

  • ArcGIS Mission Server ile kendi sunucunuzda çalışabilirsiniz.
  • ArcGIS Mission Manager ile ofis tarafında sahadaki personel ile iletişime geçebilir ve takibini sağlayabilirsiniz.
  • ArcGIS Mission Responder uygulamasına sahada tablet veya telefonunuzdan erişebilir ve diğer takım arkadaşlarınız veya ofis yöneticiniz ile hızlı bir şekilde iletişime geçebilirsiniz.

Gıda dağıtımı için ArcGIS Mission Manager ile öncelikle bir görev oluşturulmuştur ve bu görev için harita tanımlanarak, dağıtım ekipleri ve ekipler için üyeler belirlenmiştir. Ayrıca ekipler için sorumlu oldukları çalışma alanları sınırlar ile belirlenmiştir. Harita üzerinde alınan gıda talepleri ve çalışma alan sınırları konumlandırılmıştır. Oluşturulan görev açıldığında karşınıza bir yönetici ekranı açılmaktadır. Bu ekranda ekipleri ve üyeleri görebilirsiniz. Ayrıca üyelerin bağlantı durumları hakkında bilgi alabilirsiniz. Tüm iletişim bildirimleri tek bir ekrandan takip edilebilmektedir. Harita üzerinden sahadaki personelin konumlarını ve izlerini takip edebilirsiniz.

Saha tarafında dağıtım ekipleri açılan göreve mobil olarak erişerek görev haritasını, mesajları, görevle ilgili materyalleri diğer takım arkadaşlarının konumlarını görüntüleyebilir ve anlık olarak mesajlar gönderebilir. Örneğin, ofis tarafında oluşturulan “Unlu Mamüller Dağıtım Ekibi” seçilerek bir mesaj gönderildiğinde anlık olarak mobil ekranda mesaj görülür ve birebir iletişim sağlanabilir. Ayrıca GeoMessage özelliği ile nokta, çizgi veya çokgen çizimler yapılarak mesajlar gönderilebilir ve böylece konum bazlı iletişim sağlanmış olur. Örneğin bir alan çizilip bu alanda dağıtım tamamlanmıştır şeklinde mesaj gönderildiğinde sahadaki personel bu alanı ve mesajı görecek ve orada vakit harcamayıp zamandan tasarruf etmiş olacaktır. Ayrıca dağıtım ekiplerinin stoklarının bitmesi durumunda anlık olarak ofis tarafına mesaj göndererek bilgilendirme sağlanabilir ve destek isteği hızlı bir şekilde iletilebilir.

Gıda dağıtım sürecindeki bir diğer aşama ise dağıtım ekiplerinin süreç işlerken hızlı bir şekilde sahadan verileri ofise iletebilmesidir. ArcGIS QuickCapture uygulaması ile dağıtım ekipleri dağıtılan ürünleri ve miktarlarını konum bazlı olarak ofise hızlı bir şekilde ileteceklerdir. Ayrıca bu çözüm ile hangi araç, nereye, ne kadar ürün dağıtmış görülebilir ve gerektiği durumlarda anlık olarak stok desteği sağlanabilir.

ArcGIS QuickCapture kullanım kolaylığı sağlayarak büyük butonlarla ve araç içinde hareket halindeyken dahi konum doğruluğunu yakalayarak verileri ofis ortamına iletir.

Dağıtım ekibi, mobil ortamdan uygulamaya erişerek oluşturulan projeye giriş yapabilir. Proje açıldığında eğer yapılandırma gerçekleştirilmiş ise bir kullanıcı girdisi ile giriş yapması gerekir. Hazırlanan çözümde kullanıcı girdisi olarak araç plakası belirlenmiştir. Proje oluştururken araç plakası gibi kullanıcı girdilerini kolaylıkla oluşturabilir ve girdi maskesi yapılandırabilirsiniz. Örneğin, telefon numarası veya kimlik numarası gibi kullanıcı girdileri için şablonlar belirlenebilir. Böylece yanlış girişler önlenebilir.

Giriş yapıldıktan sonra ürünlerin bulunduğu büyük butonlar açılır. Butonların büyüklükleri, renkleri veya grupları yapılandırılabilir. Ayrıca butonlara görseller eklenerek hızlı veri girişi için kolaylık sağlanabilir.

Veri girişi yapıldıkça tıklama sayısına göre ürün miktarları, ürünlerin ismi ile birlikte veri girişinin yapıldığı konuma tanımlanır ve haritadan konum seçildiğinde girilen ürünlerin isim ve miktarları görüntülenebilir. Hatalı bir veri girişi olduysa buradan hızlı bir şekilde silme işlemi de gerçekleştirilebilir.

Gıda dağıtımı için hazırlanan tüm çözümler birbiri ile entegre bir şekilde çalışmaktadır. Kullanıcılar faklı konumlardan ve farklı platformlardan eş zamanlı olarak bilgilere erişebilir. Böylece durumsal farkındalık ve karar desteği sağlanmış olur.

 

ArcGIS uygulamaları ve güncellemeleriyle ilgili daha fazla bilgiye ulaşmak için blog sayfamızı takip edebilirsiniz.

 Esri Türkiye 2020

Afet Müdahale Programı (DRP) VE Koronavirüs Çözümü

Afet Müdahale Programı (DRP)

Esri hızlı bir şekilde yardıma ihtiyacınız olduğunda, acil durum CBS operasyonlarınız için veri, yazılım, yapılandırılabilir uygulamalar ve teknik destek sağlayabilir. Bir felaketten etkilenen belirli konumlar hakkında kritik görev bilgilerine hızla erişmek ve görselleştirmek için CBS’yi kullanabilirsiniz. Bir kriz sırasında daha iyi kararlar almak için ihtiyacınız olan bilgileri hızlı, anlaşılması kolay bir şekilde alabilirsiniz.

Esri’nin Afet Müdahale Programı size nasıl yardımcı olabilir?

ArcGIS yazılımı İş akışı uygulaması Mekansal veriler Teknik Destek
Esri müşterileri bir afet müdahalesi sırasında kuruluşlarının artan CBS gereksinimlerini desteklemek için mevcut lisansları geçici olarak uzatabilir. CBS konusunda yeni ve henüz müşterimiz değilseniz platforma geçici olarak erişim sağlayabilirsiniz. Durumsal farkındalığı, etki analizini, hasar değerlendirmesini, operasyonel brifingleri veya kamuya açık bilgileri destekleyecek yetenekler uygulanabilir veya yapılandırılabilir. ArcGIS Online ve Living Atlas’tan gerçek zamanlı hava durumu, trafik, tehlikeler, altyapı ve demografi gibi mevcut verileri kullanarak çözümünüzde kullanabilirsiniz. Çalışmalarınız sırasında destek hizmetlerinden faydalanabilirsiniz.

Detaylı bilgi için ayrıca  Esri Disaster Response Program sayfasını ziyaret edebilir ve inceleyebilirsiniz.

Halk sağlığı kurumlarının ve diğer kuruluşların Covid-19 ile mücadelelerini hızlıca başlatabilmelerine yardımcı olmak için Esri aşağıdakileri 6 ay süre ile ücretsiz olarak sağlamaktadır.

  • ArcGIS Hub Coronavirus Response template
  • ArcGIS Online
  • ArcGIS Hub Basic
  • ArcGIS Insights

DRP kapsamında uygulamalara erişmek ve destek almak için Yardım Talebi oluşturabilirsiniz. Açılacak sayfada bulunan bilgiler doldurularak yardım talebi oluşturabilirsiniz.

COVID-19 ile Mücadele

COVID-19 etrafında gelişen durum ciddileşmeye devam ederken Esri, kullanıcılarımızı ve toplumu, genel olarak konum zekası, coğrafi bilgi sistemi (CBS) ve haritalama yazılımı, servisler ve insanların salgının etkisini izlemek, yönetmek ve haber vermek için kullandıkları malzemelerle destekliyor. Topluluğunuz veya kuruluşunuzun etkili bir şekilde mücadele etmesine yardımcı olmak için bu kaynakları kullanabilir ve paylaşabilirsiniz.

COVID-19 ile mücadelede 5 adım

Küresel topluluklar ve işletmeler COVID-19 pandemisi ile mücadele etmeye çalışırken, kuruluşunuzun risk alanları ve müdahale kapasitesinin anlık bir resmini oluşturmak için bu beş proaktif adımı atabilirsiniz.

1.Vakaları haritalandırma

COVID-19 enfeksiyonlarının nerede olduğunu ve meydana geldiğini belirlemek için doğrulanmış ve aktif vakaları, ölümleri ve iyileşmeleri haritalandırabilirsiniz.

2.Yayılışın haritalanması

Zaman etkin haritalar, enfeksiyonların zaman içinde nasıl yayıldığını ve müdahaleleri hedeflemek isteyebileceğiniz yerleri ortaya çıkarabilir.

3.Hassas popülasyonların haritalanması

COVID‑19, yaşlılar ve sağlık sorunları olan bireyler gibi belirli demografileri orantısız bir şekilde etkilemektedir. Sosyal hassasiyetler, yaş ve diğer faktörleri haritalamak, risk altındaki grupları ve hizmet sunduğunuz bölgeleri izlemenize yardımcı olur.

4.Kapasitenizin haritalanması

COVID-19’un mevcut ve potansiyel etkilerini anlamak ve bunlarla mücadele etmek için tesisler, çalışanlar veya vatandaşlar, tıbbi kaynaklar, ekipmanlar, ürünler ve hizmetleri haritalayabilirsiniz.

5.Haritaların kullanılarak iletişim kurulması

Herkesi haberdar ederek durumun hızlı bir şekilde iletilmesine yardımcı olmak için etkileşimli web haritaları, kontrol paneli uygulamaları ve story maps’i kullanabilirsiniz.

Koronavirüs Yanıt Çözümü

Coronavirus Response Solution artık ArcGIS ile kullanılabilirdir.

Coronavirus Response’un ilk sürümü toplumların gelişen koronavirüs salgınına yanıt vermesine ve halk için yetkili bir bilgi kaynağı olmasına bir dizi harita ve uygulama içermektedir. Böylece ArcGIS’ i koronavirüs salgını karşısında yardımcı olacak bir sisteme dönüştürmektedir.

Coronavirus Response, Esri’nin kuruluşların koronavirüs ile mücadele etmesine yardımcı olmak için sağladığı kaynaklardan sadece biridir. COVID-19 GIS Hub ise ek kaynaklara erişim ve Esri’den GIS yardımı talep etme yeridir.

Kurulum sonrasında kuruluşlar birkaç ArcGIS uygulamasına sahip olacaktır. Tüm uygulamaları kapsamlı bir sistem olarak kullanmayı veya yalnızca mevcut ihtiyaçlarınızı karşılayan uygulamaları kullanmayı seçebilirsiniz. Öncelikle söz edilen uygulamaları nasıl elde edeceğiniz ve bu uygulamaların kapsamlarına değinilecektir.

Koronavirüs Yanıt Çözümünü Elde Etmek için;

Coronavirus Response’u ArcGIS Organizasyonunuza eklerken, koronavirüs vakalarını ve müdahale faaliyetlerini izlemek, halka açık yerler (örneğin okullar, hükümet binaları, ortak yerler), envanter testi ve yemek gibi etkileri iletmek için kullanılan bir dizi ArcGIS uygulamasına sahip olacaksınız.

Acil müdahale kurumları tüm Coronavirus Response haritalarını ve uygulamalarını yapılandırabilir ve paylaşabilir veya belirli ihtiyaçlarını karşılayan tek bir haritayı veya uygulamayı yapılandırıp paylaşabilirsiniz.

Koronavirüs Yanıt Çözümünü elde etmek ve detaylı bilgi almak için Coronavirus Response sayfasına ulaşılmalıdır.

Uygulamaları elde etmek için;

  1. ArcGIS Solutions app seçeneğine tıklayın ve ArcGIS Online hesabınızda oturum açın.
  2. Şimdi Edin (Get Now) tıklayın.
  3. Tamamlandığında, imleci Coronavirus Response çözümünün üzerine getirin ve Aç’ı tıklayın.
  4. İsteğe bağlı olarak, çözümü kuruluşunuzdaki belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde yapılandırmaya başlayabilirsiniz.

Koronavirüs Yanıt Çözümünü Kullanmak için Adımları Takip Ediniz.

Koronavirüs Yanıt Çözümü İçeriği

Yukarıda belirtilen adımlar izlendikten sonra uygulamalara sahip kullanıcıların bu uygulamaların tamamını veya bir kısmını kullanmak üzere yapılandırması gerekecektir.

Esri Türkiye olarak hazırlamış olduğumuz uygulamaların görsellerine ve açıklamalarına aşağıda olduğu gibi ulaşabilirsiniz.

En Yakın Tıbbi Tesis Alanını Bul

Tıbbi Tesis Alanları kullanıcılara en yakın ihtiyaç duyduğu tıbbi tesis alanlarını bulmasını ve bunlardan faydalanmasını sağlamaktadır. Ayrıca tesis bilgilerine ve yönlendirmelerine ulaşılabilir.

Kapalı Okulları Bul

Kapalı Okullar, okulların durumları ile alakalı olarak bilgilendirme amaçlı üretilmiş web uygulamasıdır. Kapalı, açık veya kapatılması planlanmış okullar böylece takip edilebilecektir.

En Yakın Test Merkezlerini Bul

Test Merkezleri, Sağlık Bakanlığı tarafından belirlenmiş test merkezleri bilgilerini ekleyebilir böylece test merkezi ihtiyacı olan kullanıcılar kendilerine en yakın ve en uygun test merkezlerini belirleyebilir. Bu noktalara yönlendirme alabilirler.

Test Merkezleri Yöneticisi

Test Merkezleri Yönetici Paneli, zamanla eklenen veya kapatılan test merkezlerinin harita üzerinden güncellenmesini sağlar. Böylece haritalar ve uygulamalar içerisinde bulunan test merkezeleri güncel tutulacaktır.

Vaka Raporlama

Vaka Raporlama Formu ilgili kurumların konuma ve zamana bağlı olarak vakaları raporlamasını sağlar. Böylece bilgiler tablo içerisinde tutulabilecek ve konumsal olarak değerlendirmeleri gerçekleştirilebilecektir.

Topluluk Etkileşimi Yayılım Paneli

Tespit edilen ve toplanan vaka bilgiler ışığında hazırlanan gösterge panelinde bu veriler görselleştirilebilir. Böylece halk veya ilgili kişiler ile bu bilgiler paylaşılabilir.

Covid-19 Yanıt Merkezi

Son birkaç hafta içinde, dünyanın dört bir yanındaki kuruluşlar, COVID-19 hakkında bilgi ve kaynakları topluluklarıyla paylaşmak için ArcGIS Hub’ı kullanmaya başladı.

Daha fazla kuruluşun yerel müdahale çabalarıyla ilgili kritik güncellemeleri paylaşmasına yardımcı olmak için ArcGIS Hub  Coronavirus Response şablon olarak paylaşılmıştır. Tüm ArcGIS Online kullanıcıları şablon üzerinden güncellemelerini yaparak kullanabilecektir.

Coronavirus Response Hub şablonu hakkında detaylı bilgi için tıklayınız.

Çözüm Harici Üretilen Uygulamalar

Hazır çözüme sahip olmak ile birlikte elimizde bulunan bu veriler ile farklı uygulamalar geliştirebilir ve onlar üzerinden fayda sağlayabilirsiniz. Sadece çözüm içerisinde verilen uygulamalar ile sınırlı kalmamaktadır.

Aşağıda bunların örnekleri gösterilmektedir.

Tıbbi Tesis Analizi

Tıbbi Tesis Analizi uygulaması ile hasta noktaları ile hastane noktaları eşleştirilerek en optimum seviyede paylaştırılması sağlanmaktadır. Bu sayede hastane bazında yoğunluklar önlenerek hastaların daha iyi tedavi görmeleri amaçlanmaktadır.

Covid-19 Küresel Yayılım Paneli

Küresel yayılım paneli gibi uygulamalar ile küresel ölçekte salgın görselleştirilebilir ve ülkelerin bir birlerine göre durumları incelenebilir.

Küresel Yayılım Panelini incelemek için tıklayınız.

Covid-19 Bireysel Değerlendirme Formu

Herkesin ulaşabileceği ve hastalık tespitinde önemli olan soruları içeren formlar oluşturularak yayılımı önlemek adına erken tespitler gerçekleştirilebilir. Böylece kişiler hastalık şüpesi ile kayıt altına alınabilir ve sorularda bulunan skorlamalar ile hastalık ihtimalini sayısal olarak görebilir buna karşılık form sonucunda gelen öneri mesajına göre kişiler önlem alabilirler.

Bölgesel Durum Analizi

Bölgesel durum analizinde sahadan formlar ile toplamış olduğunuz verilerin görselleştirmeleri ve analizleri gerçekleştirilmektedir. Covid-19 Bireysel Değerlendirme Formu ile toplanan verileri doğrudan burada analizlerinize dahil edebilirsiniz.

Covid-19 Analizi

Analiz uygulaması ile birden fazla kaynaktan verileri eş zamanlı olarak analizlerinize dahil ederek bir birini etkileyen ve tetikleyen grafikler, haritalar, dinamik raporlar oluşturabilir ve paylaşabilirsiniz.

Ek Kaynaklar:

COVID-19 sürecindeki diğer Esri çözümlerini takip etmek için Esri Türkiye web sitesiniblog sayfamızı ve webinarlarımızı takip edebilirsiniz.

Esri Türkiye tarafından hazırlanmış olan COVID-19 Sürecini Esri Çözümleriyle Nasıl Yönetirsiniz? Webinar kaydını izlemek için tıklayınız.

COVID-19 Salgınında Temas Edilen Kişi ve Yerler Arasındaki Bağlantıları Bulun

COVID-19 Salgınında Temas Edilen Kişi ve Yerler Arasındaki Bağlantıları Bulun

COVID-19 pandemisinin çok hızlı yayılması nedeniyle herkes fiziksel mesafe kuralını hayatına dahil etmek zorunda kaldı. Bulaşma oranını azaltmak için alınan önlemlerin yanısıra, virüs taşıyan kişilerin öncesinde kimlerle temasta bulunduğu öğrenilerek, o kişilere de test yapılması ve onların da kimlerle görüştüğü veya nerelerde bulunduklarının haritalanması bu salgının yayılmasını önlemede büyük bir önem arz ediyor.

Bu noktada sağlıkçılar, analistler ve karar vericiler bilinmeyenleri yanıtlama zorluğu ile karşı karşıya kalıyor. Cevaplanması gereken en önemli sorulardan bazıları: “COVID-19 hangi bireylere bulaştı?” ve “Bulaşan kişiler kiminle temas kurdu ve nerelere gittiler?” Koronavirüs pozitif çıkan ya da şüpheli olan kişilerin temas ettiği yer ve kişileri izleme, bulaşıcı hastalığın yayılmasını etkili bir şekilde sınırlayabilen bir sağlık müdahalesi olarak önem taşımaktadır. Teması izlemenin amacı; enfekte kişiyle yakın temas halinde olabilecek kişileri tanımlayarak bilgilendirmektir. Bu sayede risk altında olabilecek kişiler fiziksel mesafe, izolasyon, bakım ve tedavi gibi uygun önlemleri alabilirler.

Dünya Sağlık Örgütü teması izlemenin önemine vurgu yapmış ve bu izleme sürecini 3 önemli adımla anlatmıştır: temas kimliği, temas listesi ve temas takibi.

  1. Temas Kimliği: Kişinin virüsü taşıdığı onaylandıktan sonra, kişinin aktiviteleri ve hastalığın başlangıcından bu yana etrafındaki insanlarla iletişimleri ve rolleri sorularak temaslar belirlenir. Temas kişileri enfekte olmuş bir kişiyle temas halinde olan herkes olabilir: aile üyeleri, iş arkadaşları, arkadaşlar veya sağlık hizmeti sağlayıcıları.
  2. Temas Listesi:  Hastalık bulaşmış kişiyle temas kurduğu düşünülen tüm kişiler temas olarak listelenmelidir. Listelenen her kişiyi tanımlanarak temas durumları, bunun ne anlama geldiği, izlenecek eylemleri ve semptom geliştirirse erken bakım almanın önemini bildirmek için çaba gösterilmelidir.
  3. Temas Takibi: Semptomları izlemek ve enfeksiyon bulgularını test etmek için tüm temasların düzenli takibi yapılmalıdır.

Onaylanmış vakaları izlemenin ve hareket kalıplarını anlamanın; şeffaflığın artması, topluluk bilincinin artması ve kaynakların tahsisi gibi konularda faydaları vardır. Hareket kalıplarını anlamak sadece insanlar arasındaki yakın teması belirlemenize değil, aynı zamanda “temas yerlerini” (market, mağaza, kurumlar vb.) belirlemenize de olanak tanır.

Bu blog yazısında temas izlemeyi sağlayacak çözümlerimizden bahsedeceğiz. Buradaki senaryo kısaca şu şekildedir; enfekte olmuş ya da olma ihtimali olan kişi ya da bu kişilerden bilgi toplayan görüşmeci bir form doldurur. Bu formlardan gelen bilgileri hem harita üzerinde hem de grafiksel olarak bağlamayı sağlayan bağlantı analizi yapılır.  Bunlara ek olarak bu bağlantıların zamansal dağılımını çıkararak bir öngörü kazanılması hedeflenir.

Bu çözümde kullanılan ürünler: Survey123 Connect for ArcGIS, ArcGIS Pro for Intelligence ve  ArcGIS Insights‘tır.

Temasların Haritalanması için minimumda;

  • Benzersiz vaka numaraları,
  • Temas bilgileri (yerlerin veya kişilerin adı),
  • Tarihler ve Saatlerin bilgilerine sahip olunmalıdır.

Bu temel bilgiler salgında temas bağlantılarını izlemeyi mümkün kılar. Temas olarak sadece kişi değil aynı zamanda bakkal ya da ofis gibi mekanlar da kabul edilebilir.

Formlarla Temas Bilgilerinin Toplanması

Salgın yayıldıkça kişilerden birebirde bilgi toplamak gittikçe zorlaşabilir. Bunu yapmanın daha kolay ve hızlı bir yolunu bulma düşüncesinden yola çıkarak hasta ya da hasta ile görüşen kişinin hazır bir formu doldurarak bilgi toplama işini hızlandırabilecekleri bir model düşünülmüştür. Aşağıda bu amaçla hazırlanmış bir form örneğini görmektesiniz:

Survey123 for ArcGIS ile hazırlanmış Temas Bilgi Formu Örneği

Belirtileri gösteren ancak henüz durumu onaylanmayan veya test edilmeyen kişiler, mekansal bilgileri de girebildiği bir web formu aracılığıyla temas ettikleri yerleri ve kişileri kendi kendilerine bildirebilirlerse potansiyel “sıcak noktaları” tanımlamaya yardımcı olmak için yeterli bilgi toplanabilir.

Örnek form ile oluşturulan verilerin (mekan ve kişi isimleri) hepsi örnek olması amacıyla üretilmiş olup, hiçbirinin gerçek vakalarla ilgisi bulunmamaktadır.

Bağlantı Grafikleri Oluşturma

ArcGIS Pro for Intelligence uygulamasında Catalog içinden Portal sekmesine geçilir, oluşturulan forma (kendi içeriğim (My Content) ya da gruplardaki (Groups) içeriğim gibi seçeneklerden hangisi içindeyse arama yapılarak) tıklanır ve formun bulunduğu detay katmanınına (Feature Layer (Hosted)) erişilir.

Bu katman çalışma ekranına alınarak, veri üzerinde çalışmaya başlandı. Veriyi içeri aldıktan sonra Contents içinde verinin nasıl göründüğüne bakalım. Aşağıdaki görselde görüldüğü üzere Temas Bilgi Formu altında iki farklı bilgi görünüyor: bunlardan birincisi formu dolduran kişinin hastalık durumu, diğeri ise kişinin mekanla ve diğer bireylerle olan temaslarının bilgisi. Bu bilgilerdeki sembolleri semboloji ayarlarından düzenleyerek harita üzerinde daha okunaklı olması sağlandı.

Verinin Portal’dan ArcGIS Pro for Intelligence’a alınması

Amacımız bağlantıları ortaya çıkarmak ve zamansal dağılımı görmek oluğu için Analizler kısmından “Link Chart” ve “Timeline” kullanacağız. Bağlantı grafiği (Link Chart), verilerinizdeki varlıklar arasındaki ilişkileri görselleştirmenin bir yoludur. Bağlantı grafiği iki ana bileşen içerir: düğümler ve bağlantılar. İçinde bir sembol ve bir etiket bulunan kutular olarak görüntülenebilen düğümler;  varlıkları, herhangi bir kişiyi, yeri veya şeyi temsil eder.  Bağlantı grafiği oluşturmak için öncelikle düğüm noktalarını belirlemek gerekiyor, daha sonra ise bu düğümleri kullanarak bağlantılar oluşturulur. Bağlantılar; grafikteki düğümleri bağlayan çizgilerdir. Düğümlerle eşleşen bağlantıları otomatik olarak yüklemek için bir Bağlantı Kümesi (link set) ekleyebilirsiniz. Bağlantı kümesi oluşturmanız için önemli olan nokta; iki düğüm arasında ortak bir alanın olması, böylece “Key Fields” içinde birbiriyle eşleşen alanları seçerek bağlantıyı sağlayabilirsiniz. (Bu alan; benzersiz referans numarası gibi bir bilgi olabilir.) Bu örnekte bağlantı grafiği; kişilerle temas ettiği kişi ve mekanlar arasında kurulmuştur.

Link Chart ve Timeline araçlarının arayüzdeki yeri

 

Bağlantı grafiği oluştururken “Change Layout” kısmından farklı seçenekleri seçerek bağlantıları farklı şekillerde görselleştirebilirsiniz. Ayrıca linklerin içinde hangi bilgilerin yazacağını ve okların görünümünü de düzenleyebilirsiniz. Bağlantı grafiğinde seçtiğiniz alana düşen bilgiler harita üzerinde de görüntülenebilir. Burada oluşturduğunuz linki haritada görmek içinse “Display Links On Map” seçeneğini seçebilirsiniz. Böylece konumsal olarak da kimin nerelerle temasta olduğunu görüntüleyebilirsiniz.

Bağlantı grafiğinde düzeni değiştirme seçenekleri

Bağlantı grafiğindeki güzel bir özellik ise; aynı kişi farklı günlerde forma bilgi girişi yaparsa, bu bilgileri aynı isim altında tutmaya da olanak veriyor. Örneğin Fatih adlı kişi 13.04.2020 tarihinde hastalığı için muhtemelen diye işaretleyerek temas bilgilerini girmişken, 21.04.2020’de durumunu Pozitif olarak girdiği yeni bir form dolduruyor. İki form da Fatih olarak görünen bağlantı grafiğinin öznitelik bilgisinde görüntülenebilmektedir. Ayrıntılı bilgi için aşağıdaki görseli inceleyebilirsiniz.

Aynı kişinin farklı zamanlarda girdiği bilgiler

Bilgilerin Zaman Çizelgesi İçinde Gösterilmesi

Temasın nerede gerçekleştiğini bilmenin yanı sıra, ne zaman ve ne kadar sürdüğünü anlamak da önemlidir. ArcGIS Pro for Intelligence içindeki Timeline, diğer bir deyişle Zaman Çizelgeleri’ni kullanarak, konum-tabanlı şekilde temasları gerçekleştiği sırayla görselleştirebilirsiniz. Bu, temasların aynı anda mı yoksa aynı zaman aralığında mı gerçekleştiğini belirlemenizi sağlar. Bunun aksine, eğer temaslar arasında günler veya haftalar varsa, muhtemelen aynı kümenin parçası değildirler.

Zaman çizelgesinde olayların nerede ve hangi zaman aralığında sıklaştığını görme

Sezgisel Analitik Yoluyla Web Ortamında Bağlantı Grafiği Oluşturma

Formdan gelen bilgilerle web ortamında kullanabileceğiniz ArcGIS Insights ile neler yapabileceğimize kısaca bakalım.

Seçtiğiniz veri ile oluşturabileceğiniz grafik seçeneklerini sürükle bırak yöntemiyle hızla görüntüleyebilme

ArcGIS Insights verilerinizi hızlı bir şekilde grafiklerle göstermenize olanak sağlayan bir arayüze sahiptir. Formdan gelen bilgileri kullanarak bir çok grafik oluşturabilirsiniz.

Sağdaki görüntüden gördüğünüz grafik seçenekleri içinden Bağlantı Çizgesini kullanarak bağlantı grafiği oluşturabilirsiniz. Bu grafiği mekansal olarak da gösterebilir ve sembolojilerini düzenleyebilirsiniz. Bağlantı çizgilerini özel bir alana göre görselleştirerek veride bulunan gizli kalmış bilgileri hızlıca görselleştirebilirsiniz.

Her grafiğin verideki farklı detayları ön plana çıkaracak gücü bulunduğu içi, istediğiniz kadar kart oluşturarak farklı grafikleri aynı çalışma sayfası içinde kullanabilirsiniz.

 

 

 

ArcGIS Insights ile oluşturulan bağlantı grafiği ve haritada görselleştirilmesi

 

Toplanan bilgiler ışığında enfekte kişilerin temas ettiği sıcak bölgelerin bulunmasıyla;

  • Bu etkin noktalar, yeni test merkezlerinin nerede kurulacağı gibi yanıtın önceliklendirilmesine yardımcı olabilir,
  • Yayılmayı yavaşlatmada gereken desteği artırmak için kamu bilincini arttıracak bilgi levhaları bu bölgelere konabilir,
  • Karar vericilere yardımcı olacak ek mekansal analizler veya coğrafi zenginleştirme gerçekleştirerek uygun halk bilgilendirme kampanyaları ve bu semtlere uygun müdahale tedbirleri tanımlanabilir,
  • Öncelikli olarak dezenfekte edilmesi gereken mekanlar belirlenebilir.

Bu konuda hazırladığımız videomuzu izleyerek daha ayrıntılı bilgi alabilirsiniz.

 

Son olarak; aşağıda bu çözümde kullanılan ürünlere nasıl erişebileceğinizle ilgili kısa bir bilgilendirme bulacaksınız:

COVID-19 pandemisi ile savaşmada Esri’nin sağlamış olduğu Afetle Müdahale Programı içinde kurumlara sağlanan içerikle bu çözümü hayata geçirmeniz için gereken araçların hepsine ve daha fazlasına sahip olacaksınız. Bu konuda bilgi almak için tıklayınız.

  • Survey123 Connect for ArcGIS, form uygulamasının masaüstü kısmı olup sizin ayrıntılı formlar oluşturmanıza olanak verecek birçok özelliği içerir. Ayrıntılı bilgi için tıklayınız.
  • ArcGIS Pro for Intelligence ise  Eklentiler, Coğrafi İşleme Araçları ve diğer proje bileşenleriyle birlikte ArcGIS Pro’nun Yönetilen Yapılandırmasından (Managed Configuration) oluşur. Bu uygulamayı kullanabilmeniz için ArcGIS Pro 2.5 kullanıyor olmanız gerekmektedir. İndirmek için MyEsri veya ArcGIS Solutions olmak üzere iki farklı yol izleyebilirsiniz. Ayrıntılı bilgi için tıklayınız.

MyEsri üzerinden ya da ArcGIS Solutions sayfası içinden erişim

  • ArcGIS Insights web tabanlı bir uygulama olup birçok veriyi kullanmanıza olanak sağlayan ve çok kolay bir şekilde verilerinizi analiz etmenize olanak sağlayan bir arayüz sunar. Bu konuda yazılmış olan blog yazımızdan ayrıntılı bilgiye erişebilirsiniz.

Kaynaklar: